Categorie archief: boeken

Gelezen

Gelezen: Leven zonder filter – Fleur van Groningen

Leven zonder filter: een persoonlijk verhaal

Na het lezen van Elke Van Hoofs boek over hoogsensiviteit was ik heel benieuwd naar het boek van Fleur van Groningen. De boeken zijn behoorlijk complementair. Vind je bij Van Hoof veel referenties naar onderzoek, feiten en cijfers, dan krijg je bij van Groningen een persoonlijk verhaal.

Van Groningen lijkt zich in dit boek helemaal bloot te geven en dat is (voor de hoogsensitieve lezer) best wel hevig. Misbruik in de kinderjaren, met gezinsleden lid zijn van een sekte, relaties met met wat van Groningen ‘overtreders’ noemt, depressie en een heuse identiteitscrisis. Het zijn hoofdstukken die met felle en strijdbare pen zijn geschreven. De emoties zitten nog zo tussen de bladzijden.

Groter dan een boek over hoogsensiviteit

Nu en dan stelde ik mij de vraag of het boek wel echt over hoogsensitiveit ging. Het boek gaat immers evengoed over het vinden van grenzen, het detecteren van valkuilen en het omgaan met ‘overtreders’.  Dit zijn ervaringen die niet exclusief  zijn voor hoogsensitieve personen. Anderzijds kan je het hoogsensitief zijn niet ‘apart’ zetten. Tenslotte is iemand hoogsensitief in zijn hele wezen en speelt dit in àlles een grote rol.

Op zoek naar zichzelf

Fleur van Groningen neemt je met dit boek mee in haar zoektocht naar zichzelf en een leven waarin ze zichzelf mag zijn en zich goed voelt. Ze zoekt hevig naar verklaringen en verbanden. Kan het dat zij, door haar hoogsensiviteit, mensen aantrekt die haar uiteindelijk geen goed doen ? Hoe komt het dat er zoveel narcistische persoonlijkheden haar leven hebben gekruist en op negatieve manier hebben beïnvloed ? Hoe komt het dat ze soms lang in verkeerde relaties is blijven hangen ? Waarom liepen sommige zaken zo verkeerd ?

“Bij anderen zocht ik onbewust de toelating om mezelf te mogen zijn, om eigenschappen en emoties te mogen hebben die me als kind waren afgeleerd en waarvan de herkomst me nog onbekend was. Die toelating kwam er natuurlijk niet. De mensen naar wie ik opkeek en die daarvan genoten, waren te zeer met zichzelf bezig om zich in mijn noden en onzekerheden te verdiepen, laat staan er rekening mee te houden. (…). Ik zag niet in dat deze mensen mij kleineerden om zichzelf tijdelijk wat groter te voelen”.

Jezelf aanvaarden

Ik kan best begrijpen dat vele mensen zich in het boek herkennen. Het zoeken en stellen van grenzen is een opgave waar iedereen voor staat. Voor wie hoogsensitief is kan het proces moeilijker lopen. In ieder mens schuilt de behoefte zichzelf te  aanvaarden. Wanneer je je ‘anders’ voelt dan anderen kan dit moeilijk zijn.

“Inmiddels heb ik ontdekt dat ik vaak huil omdat ik mijn emoties onbewust veroordeel. Vlak tussen het voelen van een emotie en het huilen in denk ik immers razendsnel: dit mag ik helemaal niet voelen, dit is slecht. Die zelfkritiek doet me dus pijn en dat brengt me veelal aan het huilen, niet de emotie zelf. Het heeft lang geduurd voor ik mijn emoties durfde te accepteren”.

Je eigen handleiding

Maar kan je met dit boek iets aan als je hoogsensitief bent maar een heel ander levensverhaal hebt ? Best wel. Zo onderlijnt van Groningen dat het voor haar belangrijk is om herstelmomenten in te bouwen. Zo weet ze voor zichzelf dat 2 afspraken per week zo wat het maximum zijn, geliefden niet meegerekend. Onbekende mensen zorgen voor veel extra prikkels en de weg naar overprikkeling is snel ingezet.

In haar zoektocht beseft ze heel goed dat het dikwijls balanceren is op een slappe koord. Zo geniet ze van de rust in haar comfortzone en merkt ze terecht op dat er best wel ‘magie’ gebeurt binnen die comfortzone.

“Die zone mag echter niet te klein worden. Want als ik me uit angst voor overprikkeling voortdurend terugtrek in mijn eigen wereldje word ik alsmaar angstiger. En hoe kleiner dat wereldtje, hoe onbekender alles wordt, en hoe meer angst het onbekende oproept.”

Samengevat

In dit boek schrijft Fleur van Groningen ongecensureerd over haar zoektocht naar een leven dat helemaal bij haar hoort. Zelfrespect en gewaardeerd worden om wie ze is, vormt hier de leidraad. Omdat dit zo’n universeel thema is, hoef je helemaal niet hoogsensitief te zijn om iets aan het boek te hebben. Van Groningen nodigt je uit om op zoek te gaan naar wie je écht bent en wat je echt wil.
Er zijn vele ‘uitstappen’ naar andere thema’s. Zo komt het thema hechtingsstijlen behoorlijk aan bod en er wordt ook flink wat geschreven over (het omgaan met) narcistische persoonlijkheden. Het boek is zeer persoonlijk en bij momenten best hevig. Ook in die zin doet van Groningen de titel van haar boek eer aan. Ze windt er geen doekjes om. Zonder filter dus.

Praktisch

Gelezen

Gelezen: Hoogsensitief – Elke Van Hoof

hoogsensiviteit

Hoogsensitiviteit in de pers

Het boek ‘leven zonder filter’ van Fleur van Groningen zorgde ervoor dat het begrip hoogsensiviteit de voorbije weken behoorlijk in de media kwam. Ik hoorde Dirk De Wachter op de radio, voor wie de populariteit van het boek geen verrassing was. De krant De Standaard vroeg zich af of hoogsensiviteit een epidemie was of wel iets anders.  Ook bij aanvang van het nieuwe schooljaar viel het begrip. Het begrip was mij niet vreemd. In onze bibliotheek staan 2 boeken van Elaine Aron,  maar die zijn ondertussen wellicht al 10 jaar oud. Tijd om een recenter boek te lezen. (Nog) niet dat van Fleur van Groningen, maar wel eentje van Elke Van Hoof, professor aan de Vrije Universiteit van Brussel.

Uit de academische wereld

Dat ik het boek van Van Hoof eerst wou lezen had goede redenen. Over hoogsensiviteit wordt veel verteld en ik wou een goede omschrijving van wat het wel en niet is. De ondertitel van het boek is “Wat je moet weten” en dat vond ik een goede insteek. Ik wou het vanuit de kant van de onderzoeker horen. Van Hoof is echter geen onderzoeker die enkel met vragenlijsten en statistieken werkt, als klinisch psycholoog gaat ze ook in gesprek met mensen en hoort en ervaart ze hoe mensen met hoogsensiviteit dit werkelijk aanvoelen. Een mooie combinatie dacht ik.

Hoogsensiviteit is niet nieuw

Een groot deel van het boek is gewijd aan de onderzoeken die gebeurd zijn rond hoogsensitviteit. Aron mag dan wel de meest genoemde naam zijn, de omschrijving van dit persoonlijkheidskenmerk gebeurde al eerder. Sinds de eerste boeken van Aron is het begrip verfijnd. Wie het boek van Van Hoof leest merkt dat er nog veel werk aan de winkel is. Het detecteren van hoogsensiviteit staat niet gelijk aan het controleren van de waarde van je witte bloedcellen.
Wie dit boek leest zet zich best wat schrap voor wat ‘droge wetenschappelijke’ kost. Droog, maar mijn inziens toch niet overbodig en geweldig verhelderend !

Persoonlijkheidskenmerk – vloek of zegen

Van Hoof spreekt van hoogsensiviteit als een persoonlijkheidskenmerk. Het is geen stoornis. Het staat niet in de DSM,  zeg maar de encylopedie van mentale stoornissen. Je kan er geen medicatie voor krijgen en het is geen beperking. Van Hoof onderlijnt meermaals de positieve kanten aan hoogsensiviteit, maar geeft grif toe dat het door velen als vloek wordt ervaren. Wie hoogsensitief is, behoort tot een minderheidsgroep en minderheidsgroepen hebben het àltijd moeilijker.  Ik denk dat je het kunt vergelijken met het spreken van een andere taal. Er is niets ‘mis’ met het spreken van Spaans in een omgeving waar de meerderheid Nederlands spreekt. Het is gewoon ‘moeilijker’. Keer het om – een niet HSP in een groep HSP – en dan heeft die andere het moeilijker.

Dat er voordelen zijn aan het hoogsensitief zijn, haalt Van Hoof meer dan eens aan. Maar het blijven voordelen in een wereld die allesbehalve ingericht is op mensen met HSP. Mensen met HSP hebben het echt wel moeilijker, al staat daar ook veel positiefs tegenover.

Hoogsensitiviteit onderscheiden

Hoogsensiviteit mag dan al geen stoornis zijn, toch zijn er kenmerken die bij een aantal ontwikkelings- en persoonlijkheidsstoornissen overlappen. Zo bespreekt ze de overlappingen met ASS, AD(H)D, borderline en hoogbegaafdheid. Die overlappingen zijn echter dikwijls enkel de buitenkant. Het gedrag en de reactie kan in sommige gevallen hetzelfde zijn, maar de oorzaak is dat niet. Ik vond dit hoofdstuk bijzonder verhelderend.

Omgaan met hoogsensiviteit

Al goed en wel. Het hoeft geen vloek te zijn, maar hoe kan je er op die wijze mee omgaan zodat het eerder zegen dan wel vloek wordt ? In het derde deel geeft Van Hoof tips voor het omgaan met hoogsensiviteit op school en op de werkvloer. Ik kan mij voorstellen dat veel mensen juist dit deel belangrijk vinden. . Dit zijn de tips die ze geeft aan werknemers en hun werkgevers:

  1. Ruimte geven om het pauze en check systeem toe te passen. Het gaat hier over tijd geven om te reageren. Het opnemen en ‘processen’ van informatie vraagt voor een HSP-er meer tijd en energie.
  2. Inzetten op co-creatie : werknemers meenemen in beslissingen in dialoog
  3. Hersteltijd bewaken, een vorm van mentale recuperatie
  4. Inzetten op zelfontplooiing, taken geven die intellectueel uitdagend en haalbaar zijn
  5. Prioriteit geven aan procedurele en relationele rechtvaardigheid
  6. Gericht coachen

Prima tips, maar ik kan mij niet van de indruk ontdoen dat dit geldt voor àlle werknemers. Misschien hebben HSP-ers er méér nood aan, maar in mijn ogen zou dit sowieso in een beleid moeten worden opgenomen. HSP-ers in dienst of niet.

Dit deel had volgens mij wat lijviger mogen zijn, maar naar verluidt is er een volgend boek in de maak dat hier specifiek over gaat.

Samengevat

Voor wie op zoek is naar een verfijnde en vanuit de pyschologie correcte omschrijving van wat hoogsensiviteit is (en wat het niet is), geeft dit boek prima antwoorden.
Ik zou het bijzonder willen aanbevelen voor wie in de zorgsector of het onderwijs staat of voor wie een leidinggevende functie geeft en bezorgd is om het welzijn van zijn werknemers. (Iedere leidinggevende hoop ik ?).

Praktisch

Gelezen

5 vakantieboeken om bij weg te dromen: met deze boeken zit je goed

vakantieboeken

5 vakantieboeken om bij weg te dromen

Net als vorig jaar geef ik je opnieuw mijn top 5 van vakantieboeken om bij weg te dromen. Ik lees best soms ‘zware’ kost, maar deze boeken zijn gewoon echte vakantieboeken  ! Soms spannend, soms pure feel good, maar altijd boeken die je een glimlach bezorgen !

1 Wild van Cheryl Strayed

Trek mee met Cheryl over bergpassen en dalen, door weer en wind. Hilarische avonturen, humor en spanning. Voor wie met de tent wil trekken in de wilde natuur maar het niet kan: met Chery ben je zo uit je dagdagelijkse doen. Je kijkt meteen heel anders naar de wereld.
Hier mijn uitvoerige review. Het boek is trouwens verfilmd, mocht je toch liever voor de film gaan ! Een echt vakantieboek !

Voor wie houdt van avontuurlijk reizen, natuur, trails, echt-gebeurd-verhalen, human intrest, verleggen van grenzen, humor.

2. Terry Hayes – Ik ben Pelgrim

Terry Hayes - Ik ben pelgrim

Een totaal ander boek, zeg niet dat hier geen variatie is ! Superspannend en van dit boek ken ik ook heel wat mannen die het boek niet konden wegleggen. Denk aan terrorisme, complot, detectivewerk van het betere soort, whodunit !
Ik schreef er hier al uitvoerig over !  Ik gaf het boek toen 5 sterren en dat gebeurt uiterst zelden.
Voor wie van spanning en avontuur houdt, internationale scène, thriller

3.  Bauerschmidt en Liddle –  Driving miss Norma

Driving miss NormaDriving Miss Norma las ik onlangs nog. Het is o zo’n vakantielectuur met een beetje meer. Vakantieboek want: hier wordt een reis gemaakt met een camper in de VS.  Met dit boek kan je gewoon vanuit je luie stoel de beste plekken in de VS bezoeken. Maar het is natuurlijk ook het verhaal van de 90-jarige Norma die nee zegt tegen chemotherapie en ja tegen een jaar vol avontuur in een camper. Waar gebeurd !
Voor wie houdt van: feel good mét realisme, reizen, de VS, humor, levensverhaal en hier en een uitdaging voor het leven.

4. J. Archer – de Cliftonserie

Jeffrey Archer

Dit is een ‘gevaarlijke’ boekenserie, want als je deze meeneemt op vakantie zit de mogelijkheid er in dat de rest van de vakantie je niet interesseert zolang je maar kan verder lezen in dit boek/deze boeken.
Zie je op tegen de reeks dan is dat geen probleem, ieder boek heeft een groot verhaal en je kan na ieder boek stoppen. Maar dat zal je niet willen !

De Cliftonserie beslaat de hele 20ste eeuw en volgt het verhaal van Harry Clifton, een jongen die liever rondzwerft op de dokken dan wel naar school gaat.  Hij verliest zijn vader onder duistere omstandigheden, maar dat maakt zijn moeder des te meer overtuigd om alles voor Harry te doen. Wat volgt is een familiesage met intriges, ontrouw, verraad, maar ook vriendschappen en liefde die een eeuw mee gaan. Na het eerste boek ben je zeker verkocht !  Ik heb er drie keer over geschreven : over het eerste boek,   het tweede boek en over de serie in zijn geheel. 

Voor wie houdt van een meeslepend verhaal van een familie doorheen de 20ste eeuw, graag een beetje geschiedenis meepikt, intriges en verraad maar ook een stuk romantiek.

5. Lars Mytting – Vlamberken

Vlamberken

Dit boek heeft een vakantievoordeel: het speelt zich af in Noorwegen en de Shetland eilanden. Het boek beschrijft de streek prachtig ! Dit alleen al maakt het een prima vakantieboek. Maar dat is natuurlijk niet het enige.

De Vlamberken is het verhaal van Edvard Hirifjell die opgevoed wordt door zijn grootvader en die van zijn ouders enkel weet dat ze zijn omgekomen in Frankrijk. Wanneer zijn grootvader sterft lijkt hij alleen op de wereld zijn, zonder familie. Hij houdt de boerderij van zijn grootvader gaande en is aanvankelijk van plan om als Noorse boer verder te leven. Bij het opruimen van de boerderij komen de herinneringen naar boven maar ook de vraag naar identiteit. Wie waren zijn ouders eigenlijk ? Hoe zijn ze omgekomen ? Wie was die Franse dame hier ooit op bezoek was en die hij hoorde spreken over de  ‘erfenis van de jongen ? ‘.

Als je antwoorden op dit alles wil : haal het boek !
Hier lees je er meer over.

En voor wie dit alles nog niet genoeg is

Dan is er nog altijd het lijstje van 2016 vakantieboeken Toen ik het lijstje opnieuw las verscheen er zomaar een glimlach op mijn gezicht. Woesten, Hendrik Groen, Wij leugenaars… wat een boeken !

Alvast veel leesplezier ! Heb je zelf suggesties, dan hoor ik het heel graag ! 

Gelezen

Gelezen: Driving miss Norma – Tim Bauerschmidt en Ramie Liddle

Driving miss Norma

Met de dood voor ogen het avontuur volop tegemoet

90 jaar is ze. Ze heeft onlangs haar man verloren en er is kanker bij haar vastgesteld. De toekomst lijkt voorspelbaar: operaties, medicatie, chemotherapie en hopen op toch wat langer leven. Ziekenhuizen. Eenzaamheid. Verzorgingshuizen. Verplegers allerlei. Dokters. Consultaties. Bijwerkingen van medicatie. Diagnoses. Niet echt een toekomst om vrolijk van te worden. Of je zegt gewoon nee tegen dit alles en je zegt ja tegen het leven, nee tegen de wachtkamer van de dood.

Driving miss Norma

Tim Bauersmidth wou best wel zijn moeder bij hem in huis nemen. Alleen… hij woonde niet in een huis maar in een camper, samen met zijn vrouw Ramie en poedel Ringo. Zou Norma het zien zitten ? Samen met hen Amerika rondreizen in een camper ? Zij hadden geen twijfel over de waarde van een zwervend bestaan, maar zou deze levenswijze ook bij Norma passen ? Norma zei echter volmondig ja. Een eerste ja die nog door vele “Ja’s” gevolgd zouden worden.

 Op dat moment begrepen we allemaal dat vertrouwen de basis was voor een intens gevoel van vrijheid. Zonder vertrouwen zetten we onze vreugde achter slot en grendel en houden we soms letterlijk onze adem in. Maar als we er ook maar een momentje bij stilstaan dat er iemand is om ons te steunen, voelen we ons vrij ons te laten gaan, te vragen ‘Waarom niet?’ en van iedere hobbel in de weg te genieten.

Kwaliteit van leven boven alles

Hun beslissing om de aangeboden therapieën te weigeren werden niet overal op applaus onthaald. Toch waren ze resoluut in hun beslissing. Norma zou niet enkel ‘bij hen’ wonen, er zou van alles gedaan worden om haar levenskwaliteit zo hoog mogelijk te houden.

‘Onze grootste tekortkoming in de manier waarop we omgaan met zieken en ouderen is dat we niet zien dat er dingen zijn die belangrijker zijn dan veiligheid en langer leven; dat de kans je eigen verhaal te maken essentieel is om het leven zinvol te houden,’

Bovenstaand citaat las Ramie in boek over sterfelijkheid en het is de rode draad geweest in hun omgaan met Norma.

Luchtballon

Zo ontdekten Rami en Tim dat Norma jarenlang gedroomd had van een tochtje in een luchtballon. Waarom niet, dachten ze. Waarom zou ze ze moeten afzien van deze droom ? Maar bestond er wel een luchtballon waar je in zitten kon ? Norma kon onmogelijk de hele tocht staan. En hoe zou Norma in de mand geraken ? Praktische problemen die later makkelijk te overbruggen waren. Wie droomt vindt de juiste mensen.
Norma had geen bucketlist, maar wat komen zou was het ene avontuur na het andere.

Facebookpagina Driving miss Norma

Via een Facebookpagina houden Tim en Ramie hun vrienden op de hoogte over Norma en hun trip door de Verenigde Staten. Lang duurt het echter niet het verhaal gaat viraal. Mensen herkennen Norma en steunen haar in haar controversionele beslissing. Norma wordt een inspiratie. Ze wordt uitgenodigd op etentjes, lokale overheden verwelkomen haar als een vip in hun stadje – tegen alles zegt ze ja. Als voormalig veteraan werd ze zelfs door het leger uitgenodigd op een vliegtuigdekschip.

Bijzonder in het gewone

Dit is een boek dat wellicht lang zal blijven hangen bij mij. Ik vroeg me dikwijls af: wat is er zo bijzonder aan ? Wat maakt Miss Norma tot zo’n uitzonderlijk mens ? Ik zocht naar bijzondere kwaliteiten of prestaties, maar die waren er niet.  Miss Norma kan eender welke vrouw zijn. Waarom dan zo’n inspiratie ? Tot het mij duidelijk werd: deze vrouw leefde haar laatste levensjaar net zoals ze zelf wilde. Als een nomade. Ze verliet haar huis. Het werd gewoon netjes op slot gedaan. Ze wist niet wat de dag haar zou brengen. Letterlijk niet – want het camperleven is niet fullproof – maar ook fysiek niet. Haar fysieke toestand mocht dan even vooruit gaan door veel medicatie te schrappen, gezond worden zou ze niet.
Het weerhield haar echter niet om lekker gek te doen als ze daar zin in had, nieuwe dingen te proeven of voor het eerst paard te rijden. Ze ging ervoor. Helemaal ! Vol vertrouwen.

driving mis

Samenvatting

Het boek heeft me aan het denken gezet. Maar liever laat ik als laatste Tim aan het woord.

Meer dan wat dan ook heeft haar dood me duidelijk gemaakt dat het leven kort is. We kunnen het nog zo vaak zeggen, het hoeft niet altijd in te zinken. De realiteit is dat niemand van ons weet hoelang – of hoe kort – ons leven zal zijn. Zo kan iemand als mijn moeder een regelrecht doodvonnis krijgen, maar dan tot ieders verrassing nog veel langer leven dan verwacht. Iemand anders kan de leuke dingen van het leven nog even uitstellen en dan veel te vroeg en lang voordat zijn dromen ooit werkelijkheid kunnen worden, worden geveld. Het is afgezaagd maar waar: het enige wat we hebben is het moment waarin we nu leven. En waar we ook zijn, dat moment kan worden gevuld met schoonheid, vreugde, liefde en mogelijkheden. Mijn moeder was daarvan het levende bewijs.

“Haar dood” slaat niet op Norma maar wel op Norma’s dochter en Tims zus Stacy die geen 50 jaar werd. De kwetsbaarheid van een mensenleven was gekend door Tim. De dood van zijn zus was mee de inspiratie om te kiezen voor het léven en niet voor de dood.

Praktisch

  • Bauerschmidt, Tim en Ramie Liddle, Driving Miss Norma, 320 bladzijden, uitgeverij Harper Collins, juni 2017.  Paperback te koop via o.a. Bol.com voor €17,99.
  • Ik las de Kindleversie (Nederlands !) voor $ 14,84.  Wie twijfelt (hoeft echt niet !) kan via de gratis Kindle app de eerste bladzijden gratis downloaden.