Tagarchief: boeken

10 000 vragen #91 Welke boeken lieten een diepe indruk na ?

De kracht van boeken

Sommige boeken maken zoveel indruk dat ze je bijblijven. Niet alleen als verhaal maar ze gaan zich nestelen in je identiteit, ze geven mee vorm aan je denken en de manier waarop je de wereld ziet. Dat geldt toch voor enkele boeken die ik gelezen heb. Het is een kort lijstje en misschien hoort dat wel zo. Er zijn veel boeken die ik graag gelezen heb en die op het lijstje favoriete boeken zouden mogen staan. Maar deze post gaat over indrukwekkende boeken. Boeken die mijn leven hebben geraakt.

De gebroeders Karamazov – Dostojevski

Het lijkt een eeuwigheid geleden dat ik dit boek gelezen heb, maar het is één van de boeken die een diepe indruk op mij hebben gemaakt. Schrijfgewijs is het zware kost. Lange zinnen waar het einde soms ver te zoeken is. Geen lectuur om tussendoor te lezen.

De mens

De personages in de boeken van Dostojevski zijn niet verfijnd. Geen psychologisering of lange dialogen. Maar de mens echte mensen. Bijna archétypisch. Met grote emoties zonder dat die geëtaleerd worden. Mensen die worstelen met het leven voor het woord psychologie bestond. Het leven als het zelf tegenover de wereld, niet als in het dwalen in de eigen zieleroerselen. De personages van Dostojevski worden door het leven uitgedaagd, een leven dat ruw is , waarin dood en verraad is. Schuld en boete.

Hele stukken in mijn dagboek

Ik heb dagboeken uit de twintigste eeuw, toen er nog geen laptop was en ik hele boeken volschreef, waarin bladzijden lang citaten uit het boek staan. De overlevingsdrang, het niet willen toegeven aan het noodlot. “Ik zal hem drinken, de beker des levens, tot de laatste druppel !”. 

Ontheiliging

Ik heb het boek nog ergens maar heb het nooit meer herlezen. Dat heeft deels te maken met de ingewikkelde grammatica, al hoop ik dat er ondertussen betere vertalingen bestaan. Anderzijds vrees ik voor een soort ‘ontheiliging’. Het boek zit daar zo mooi in mijn hoofd, als een edelsteen, misschien is het iets geworden dat het in zich niet is, maar kwam het op dat moment in mijn leven waar het precies dàt was: een diamant.
Misschien vind ik het bij herlezing helemaal niet meer zo goed. Begrijp ik niet wat ik er ooit in zag. Daarom lees ik het niet opnieuw, al is de verleiding er  wel.

Andere auteurs

Simone de Beauvoir en Jean Paul Sartre hebben evengoed een behoorlijke indruk op mij gemaakt. de Beauvoir omdat ik toen voor het eerst echt diep nadacht over mijn identiteit als vrouw. Niet dat ik er mee worstelde, maar zij zette het in een veel breder perspectief. Jean Paul Sartre kwam – via de Beauvoir – later, kwam tegemoet aan veel worsteling. Zette het in perspectief, maakte van mij een wereldburger. Dat de wereld groter was dan mijn kleine wereld. Samen met de Beauvoir.
Sartre zou ik misschien nog opnieuw durven lezen, de Beauvoir niet. Veel ideeën van de Beauvoir zijn ondertussen gemeengoed geworden, sommige zelfs achterhaald. De maatschappij is veranderd. Niet dat haar verzuchtingen ondertussen allemaal onterecht zijn, maar het besef is veranderd. De uitdagingen zijn anders geworden. Misschien zou ik ze een zaagmadam vinden. Dat zou jammer zijn.

Piketty – kapitaal in de 21ste eeuw

Weer zo’n dik boek, maar jonger. Als ik in het recente verleden kijk, dan is dit het boek dat in mij opkomt. Ik heb er lange tijd over gedaan en dankzij een studiegroep heb ik mij heel erg verdiept in het boek. Het boek kreeg veel aandacht in de media, maar of het verandering op gang heeft gebracht weet ik niet.  Het verhaal is vrij eenvoudig: geld maakt geld, meer dan arbeid. Wat betekent dat rijken rijker worden doordat ze rijk zijn en niet omdat ze méér werken of succesvoller of talentvoller zijn. Nee, ze worden rijker omdat ze goed weten hoe met dat geld om te gaan, geld dat geld maakt en generatie op generatie aangroeit. Dus ja, toch wel talent. Talent om met geld om te gaan. Maar wel generatiegeld, en véél meer dan wel wat iemand in het gewone leven verdienen kan.

Kleppers van boeken

Ik merk dat dit lijstje vol klappers staat. Da auteurs zijn niet de eerste de beste. Misschien is dat niet toevallig.

 

Welke boeken hebben jullie diep geraakt ? Ik hoor het graag !

“1000 vragen aan mezelf”  gaat terug op een boekje dat een tijd geleden bij Flow zat. Het is een klein boekje en er is geen plaats voorzien om te antwoorden, daarom dacht ik : waarom niet op de blog ? Voor het pure plezier van het schrijven ? Het verzamelen van herinneringen, wat volgens Gretchen Rubin, bijdraagt tot geluk ? Vandaar een nieuwe rubriek : 1000 vragen over mezelf.
Niets weerhoudt je om mee te doen !
Gelezen

Gelezen: Zout van de zee – Ruta Sepetijs

Zout van de zee

“Zout van de Zee” nu al beste boek van 2018

We zijn februari nog niet uit en ik vrees ervoor het best boek van dit jaar al te hebben gelezen. “Zout van de zee”, of ‘Salt to the Sea’ is zo’n boek waarvan je hoopt dat het simpelweg nooit eindigt. De personages worden familie, vrienden, zelfs een beetje eigen vlees en bloed.

“Zout van de zee” vertelt het verhaal van een groepje vluchtelingen tijdens Wereldoorlog II. Ze zitten geklemd tussen de wrede praktijken van Russische soldaten die van het westen komen en het Duitse leger dat hen niet als volle Germanen ziet. De personages ontmoeten elkaar toevallig en vluchten allemaal richting Baltische Zee richting een voormalig cruiseschip Wilhelm Gustloff  dat hen in veiligheid moet brengen, in de hoop dat ze hun etnische afkomst kunnen verhullen en als ‘juiste mens’ aan boord kunnen.

Wisselend perspectief

Elk van deze vluchtelingen draagt een eigen verhaal. Soms wreed, soms vertederend. Als lezer wandel je de tocht mee richting noord-westen, iedere keer vanuit een ander perspectief. Dan wordt het verhaal verteld door de 15 jarige (Poolse)  Emilia, dan weer door de Pruisische Florian, om weer te wisselen met de Litouwse Joana. Een oude schoenmaker trekt met hen mee. Hij draagt zorg voor Klaus, een kind dat moederziel alleen op de weg was. Ruta Sepetys brengt het in “zout van de zee” zo realistisch  dat je hen allemaal in je hart sluit.

Met Alfred gunt ‘Zout in de zee’ ons een blik in het hoofd van een idealistische jonge Duitser die helemaal opgezogen wordt door de nazi-ideologie. Ook hij trekt – zij het via andere wegen – richting de Wilhelm Gustloff. Hij zal er als Duits matroos werken in dienst van de oorlog. Hij neemt zichzelf en zijn taak bijzonder ernstig: de ideologie van Hitler ziet hij als de ideale samenleving.

Dat maakt Alfred niet sympathiek bij de lezer, maar het geeft wel een beeld hoe jonge mensen in de ban van deze heilloze ideologie konden komen.

Op vlucht in barre omstandigheden

Met duizenden zijn ze, in barre omstandigheden van ijs en koude en gebrek aan eten. Op zoek naar onderdak en altijd alert op de aanwezigheid van Duitse of Russische soldaten. Florian zou zich immers moeten verantwoorden waarop hij als jongeling niet bij het leger is. Is hij een deserteur ? Is hij wel trouw aan Hitler ? Wat zit er in die rugzak die hij angstvallig bij houdt ? Polen staan op de lijst van ‘ongewenst’ en ‘minderwaardig’, dus ook het leven van de zwangere Emilia is in gevaar. Van wie is ze trouwens zwanger ?

Gebaseerd op historische feiten

Deze lange tocht van duizenden vluchtelingen richting vluchtboten als de Wilhelm Gustloff is echt gebeurd. De Wilhelm Gustloff was echter geen succes. Een Russische duikboot torpedeerde het schip waardoor de meeste burgers de verdrinkingsdood werden ingejaagd, een noodlot dat ook sommige van de personages zal treffen.

Drie jaar heeft Rupa Sepetys erover gedaan om alle research bij elkaar te krijgen. Dit vele werk en onderzoek werd beloond met een prachtig boek.

Als je dus maar één boek leest dit jaar, laat het dan “Zout van de zee” zijn, je zal niet teleurgesteld zijn !

Praktisch:

Ruta Sepetys, Zout van de zee, 240 bladzijden, uitgegeven bij Luitingh-Sijthoff;  maart 2016
te koop bij o.a. Bol.com voor € 18,99 euro,
als E-book voor € 9,99

 

 

Gelezen: De logica van geluk – Mo Gawdat

Logica van gelukWat als er een logica van geluk was ?

Stel je voor dat er een logica van geluk bestond en je vervolgens de formule kon achterhalen.  Dan zouden we die toch allemaal toepassen, niet ?  Alleen gaat het niet over 1 formule voor iedereen, maar vele formules die je gaandeweg dienst bewijzen. Voor die formules hoef je zelfs niet eens het boek van Mo Gawdat lezen, want de meeste ken je zelf.

We weten allemaal dat meer tijd doorbrengen met geliefden ons gelukkiger maakt. Dat piekeren zelden tot nooit gelukkig maakt. Het zijn wijsheden die we kennen maar waar we niet naar leven. Het boek van Mo Gwadat is een verzameling van wijsheden (gekend en nieuw) die op hun waarde worden getest. In tegenstelling tot Het Happiness Project van Gretchen Ruben, (aanrader !) is dit boek filosofischer van aard.  Je leest niet wat je kan doén, maar wel hoe je je denken zo kan omvormen dat je wijze beslissingen neemt. Beslissingen die tot meer geluk leiden.

Een persoonlijke zoektocht

Mo Gawdat heeft er al een behoorlijke carrière bij Google op zitten.  Hij werkt bij Google-X, waar men compleet ‘out of the box’ denkt en geen idee te gek is om te onderzoeken. Vanuit die instelling  – onderzoek – gaat hij op zoek naar wat geluk echt is. Zijn er universele ‘regels’ of ‘formules’ die voor iedereen kunnen gelden ? Is er een logica van geluk ?
Zijn die formules bestand tegen het grootste verdriet dat je kan overkomen: het verliezen van je kind ? Want dit is net wat Gwadat aan het denken heeft gezet. Het verliezen van zijn jongvolwassen zoon. Gawdat’s zoektocht is bijgevolg persoonlijk én getoetst.

Geluk is onze standaardinstelling

Gawdat neemt meteen een volle start wanneer hij stelt dat de standaardinstelling van een mens geluk is. Kijk naar kinderen zegt hij. Zij leven volledig in het moment en kunnen vol verwondering en blijdschap genieten van het vallen van een blad. Ze maken vrienden zonder het concept vriendschap überhaupt te kennen. Geef ze voldoende aandacht en op tijd en stond eten en ze kennen geen zorgen. Wat is er dan gebeurd ?

Veel. Ze zijn gaan denken. Vergelijken. Ze leerden zichzelf in tijdsperpectief te zetten. Er ontstond een vroeger en later.

Denken bepaalt grotendeels ons geluk

Volgens Gawdat mogen we best kritisch zijn over ons denken. Dat stemmetje in ons dat – soms onhoorbaar – zegt dat we niet genoeg zijn, meer moeten werken, etc. Laat dat stemmetje maar ratelen, zegt hij, maar aanvaardt dat jij het stemmetje niet bent. Ga er niet tegenin, dat kost alleen maar energie en voedt misschien zelfs de ellenlange innerlijke dialogen die je liever kwijt dan rijk bent.

Controle is een illusie

Gawdat somt een hele reeks illusies op. Zo zijn we niet alleen onze gedachten niet, we zijn ook ons lichaam niet. Zelf vind ik dat een behoorlijk dualistisch denken, maar ik begrijp wel wat hij bedoelt. Je valt niet samen met je lichaam. Misschien had hij het beter zo verwoord. Iedereen is veel meer. De grootste illusie is wel de gedachte dat we totale controle kunnen hebben. Als we maar genoeg werken, genoeg denken, genoeg bewust zijn en gezond eten, dan hebben we de boel toch behoorlijk onder controle ?
Er zullen echter altijd zaken zijn die buiten onze controle vallen. De gedachte dat er zoiets bestaat als een ‘safe model’ waarin alle risico’s zijn uitgesloten is een illusie. We zijn nooit volledig veilig, nooit is alles voorspelbaar. Dat kan beangstigend zijn, maar dat hoeft niet.

Daden helpen je vooruit, niet gedachten

Tegenover zoveel onvoorspelbaarheid en gebrek aan controle staat dikwijls veel angst. Angst helpt ons echter niet vooruit. Willen we echt vooruit in het leven dan zal dat moeten komen van onze daden, niet van onze angsten, of lees: gedachten.

Anti-dotum tegen angst

De logica van geluk  pleit voor een leven in het nu. Angst heeft altijd te maken met vroeger of nu. Je bent angstig om wat er misschien zal gebeuren (toekomst) of om wat je is overkomen (verleden). Het nu is angst-vrij. Dankbaarheid plaatst je in het nu.

Angst komt voort uit gedachten, uit wat we (menen te) zien, hoe anderen reageren op ons etc.  In de logica van geluk daagt Gawdat ons uit om kritisch te zijn tegenover wat we zomaar aannemen. Hij haalt daarvoor de mosterd bij Katie Byron. Is het wel waar wat ik denk ? Is het wel waar wat anderen zeggen ? Klopt mijn aanname wel ? Ons brein is geprogrammeerd om ‘gaten te dichten’. Met kleine stukken informatie heeft ons brein geen probleem. Ze worden verzameld en ons brein maakt er een verhaal van. We leggen automatisch verbanden en trekken conclusies. Over tal van zaken klopt dat ook en hoeven we ons geen zorgen te maken. Maar als het over ons leven gaat en ons welbevinden is het goed om nu en dan eens onze gedachten onder de loupe te leggen.

Liefde zit altijd in de geluksformule

Tenslotte kan ook het woord liefde in de logica van geluk niet ontbreken. Gawdat heeft het hier niet in de eerste plaats over romantische liefde. Hij heeft het over geven, zomaar. Geef zoveel mogelijk: vriendschap, liefde, tijd, competentie, déél wat je hebt en doe dat overvloedig. Geven maakt gelukkig. “Hoe meer je geeft hoe meer je terugkrijgt”, schrijft hij. Ik denk dat geven de wereld mooier maakt. Een glimlach, een goede dag. Mij maakt het niet uit of iemand terug glimlacht of een goede dag zegt. Als ik glimlach, dan ben ik toch één moment positief en is dat sowieso winst voor mezelf en maak ik de wereld toch een klein beetje mooier, niet ?

Samengevat

Mo Gawdat, De logica van geluk, ontdek de formule, 272 blz., uitgeverij Brandt, 2017
Te koop bij bol.com voor € 20. 

 

 

Geluksfactor 10 : in 4 weken naar je doel

Geluksfactor 10

Een motivatieboost die je zo in gang zet !

Wat een zalig boek, dit boek van de mij onbekende Carolina van Dorenmalen. Zalig omdat  ik na enkele bladzijden al popelde van enthousiasme om te beginnen. Waaraan ? Aan een beter leven ! Klinkt geweldig, niet ? Beter als in bewuster, wijzer, gezonder, maar ook beter als in ‘genieten’.  Ik geef toe dat boeken als ‘bereik je doel in 4 weken’ bij mij op veel scepsis worden onthaald. Zoals een taal leren in enkele weken. Ja hoor, als je leeft als een kluizenaar en een discipline aan de dag legt waarover alleen superhelden beschikken ! Maar dit boek bruist van de energie en positive vibes. En dat van die 4 weken, dat moet je niet met een korrel zout nemen, maar zoals het is bedoeld : in 4 weken een levensstijl aanleren die positiever, gezonder en leuker en smakelijker is. Of zeg maar: lekkerder, want zo is het. Geef toe dat dat motiveert om eraan te beginnen. Dat is iets anders spartaans trainen en leven op water en brood !

Caroline van Dorenmalen

Ik had er dus nog nooit van gehoord, al is ze behoorlijk bekend. 108 K volgers op Instagram, dat zegt toch iets ? Bijzonder mooie plaatjes trouwens, maar nog geen garantie dat Geluksfactor 10 een goed boek zou zijn. Dan maar eens zien op haar blog. Ik geef toe dat ik ‘m ietsje te afgelikt vind, teveel plaatjes die afleiden waar ze goed in is: de inhoud ! En daar gaat het toch over in een boek ? Vibes, de boodschap ? Ja, daar is ze in geslaagd. Want achter die shinning pictures schuilt een nuchtere Hollandse meid met vastberadenheid en realisme.

Dromen – Durven – Doen

Dit zijn de 3 delen van Geluksfactor 10. Het eerste gaat over motivatie. Wie wil je zijn ? Wat wil je ? Waar bots je tegenaan ? Waarom gaat het soms niet goed en hoe kan je dit voorkomen ? Vervolgens gaat het om de mindset, het durven. Van Dorenmalen noemt dit van ‘verhaaldenken’ naar ‘actiedenken’.  Ik kan mij best voorstellen dat wie het boek in handen heeft, onmiddellijk naar het praktische gedeelte wil gaan, de zalige recepten en oefeningen, maar die mindset is echt wel de basis om te slagen in je opzet. Zorg dat je motivatie goed is en je om de juiste redenen (die van jezelf !) aan dit nieuwe avontuur begint.

Kan het nog makkelijker ?

Geluksfactor 10 neemt je bijgevolg bij de hand, makkelijker kan het niet. Ik hou ervan dat van Dorenmalen het niet ingewikkeld wil maken. De ingrediënten van de recepten vind je in de meeste Vlaamse koelkasten. De recepten zijn gemakkelijk en zo voorzien dat je kan ‘preppen’, zodat je niet elke dag aan het koken hoeft. Bovendien geeft ze je elke week een schema waarin het hele opzet van het boek praktisch wordt. Geef toe, kan het nog makkelijker ? Hetzelfde geldt voor het sporten, al lees je in Geluksfactor 10 evengoed het k het woord bewegen.  Het gaat er niet over dat je plots heel sportief wordt, maar wel dat je gezond bent en zorg draagt voor je lichaam zodat je meer energie hebt en beter bestand bent tegen de uitdagingen (mentaal en fysiek) die het leven je sowieso geeft. Dus hou je helemaal niet van sporten, dan hoeft dit absoluut geen probleem te zijn.

Geluksfactor 10

Werkt het boek ?

Dat is natuurlijk de grote vraag. Mij heeft ze alvast overtuigd. Waarom ? Omdat de voorgestelde recepten lekker, gevarieerd zijn en o zo simpel ! Ik eet niet alleen gezonder, maar ook lekkerder ! Dat maaltijd preppen is iets waar ik al lang naar zoek, elke dag achter het aanrecht staan is echt niets voor mij. Keep it simpel, do it fast. Bovendien zijn er snacks voorzien tussendoor en als ik de grote verleiders op het werk kan vervangen door gezonde (en lekkere !) alternatieven, dan is dat dubbele winst. De grote verandering/inspanning is dat ik moet plannen, nog meer plannen ! Gelukkig wordt dat makkelijk gemaakt door de weekschema’s en de boodschappenlijstjes. Als het de mist in zal lopen, zal het door het gebrek aan planning zijn. Ik ben dus gewaarschuwd.

Doel in 4 weken ? Welk doel ?

Gezonder leven. Zo eenvoudig. En dat gezond ook lekker kan zijn en niet moeilijk. Dat het zelfs aantrekkelijk is.  Ik ben alvast overtuigd.

Heb je dus met de feesten een boekenbon gekregen, dan weet je meteen wat je er kan mee doen !

van Dorenmalen Carolina, Geluksfactor 10, uitgeverij Carrera, 224 blz, december 2017.
Te koop bij o.a. Bol.com voor € 22,50.