Tagarchief: familie

Dat katholieke verleden is toch niet altijd koosjer

Disclosure : ik ben niet anti-katholiek en ben niet tegen religie. Wat volgt is een persoonlijk verhaal. 

Een diepgelovig man

Ik leerde mijn schoonvader kennen als een oprecht diep gelovig man. Kerks en al maar zeker geen pilarenbijter. Bijbelvast in de zin dat hij interesse had voor de bijbel maar hij gebruikte die nooit in conversaties om iets aan te tonen. Soms zag ik het als een literaire en culturele interesse, talen waren uiteindelijk zijn vak.

Of misschien kwam het ook door de tijd waarin hij geboren werd. Begin dertiger jaren was de wereld anders. De meeste mensen gingen naar de kerk. Veel jongeren voelden zich geroepen. En daar liep het bij mijn schoonvader mis.

Werven bij de paters

Hoewel ik mijn schoonvader als jongeman uiteraard niet gekend heb kan ik mij voorstellen dat hij best religieus was. Hij was in alle geval gevoelig en sociaal, wat de stap naar religieus in een tijd waarin dat onder de kerktoren de onbetwiste norm was, heel klein maakte. Misschien was het zelfs geen stap omdat iedereen gewoon geloofde. Bovendien bleek hij over een knap stel hersenen te beschikken en zoals velen Vlaanderen hadden ‘de paters’ daar oog voor. Hij werd “ingelijfd” bij de broeders. Hij studeerde er en werd uiteindelijk naar Leuven gestuurd om Germaanse Filologie te studeren. Hij vertelde me al snel dat dat geen keuze was. Die keuze werd voor hem gemaakt. Blijkbaar – te horen naar de verhalen – had hij het als oorlogskind behoorlijk moeilijk aan de universiteit. Hij had immers jaren van onderwijs gemist. Maar goed, hij slaagde en kon verder gaan met zijn carrière in de religieuze wereld.

klooster

Het liep anders

Evengoed als veel anderen verliet hij ‘het klooster’. De reden die hij (vooral) aangaf was de onmogelijkheid een leven te leiden als celibatair. Hij wou een vrouw en een gezin. Geen abnormale wens dacht ik. Hij vond de vrouw van zijn dromen en kreeg het gezin. Tientallen keren heb ik dat verhaal gehoord. Hoe mooi ze was, hoe verliefd hij was en vooral: hoe vastberaden. Wat er tussen het ‘uittreden’ gebeurd is en zijn huwelijk heb ik nooit geweten. Hoe ze daar bijvoorbeeld hebben op gereageerd. Of hoe het leven in dat klooster eigenlijk was. Ik kreeg altijd hetzelfde verhaal met vooral feiten. Namen van broeders en wat er van hen verwacht werd. Geen persoonlijk verhaal.

Dementie: de poorten van het geheugen staan open

Dementie wordt vaak (en terecht) geassocieerd met een vorm van geheugenverlies. Dat merk ik bij mijn schoonvader continu. Tijdsbesef is weg. Het korte geheugen lijkt vervlogen. Maar het verleden wint aan kracht. Alsof alle poorten open staan. De remmingen zijn weg. Remmingen die hij wellicht voorheen niet besefte en nog altijd niet, maar die wij wel duidelijk zien.

Angsten komen naar boven. Termen als hel vallen geregeld. God als iemand die oordeelt. Hij voelt onbewust de dood voor zich en in zijn gesprekken is het alsof ‘de paters’ zich weer rond hem hebben verzameld en vol oordeel naar hem kijken. Dat hij het klooster verlaten heeft. Dat hij voor een vrouw gekozen heeft.  De waarheid, de waarheid ! Hij zit soms vast in stukken bijbel. Hij droomt “over Christus” en die dromen zijn bijna apocalyptisch.
Niet iets dat je rustig maakt op je oude dag

Wat is daar allemaal verteld ?

Die vraag stel ik mij dikwijls. Het is mij duidelijk dat jonge mensen er geen recht hadden op een eigen mening. Het vormen van een eigen identiteit werd wellicht gezien als narcisme, het klonk als individualisme en egocentrisme.

Dat hij koos voor een gezin werd zeker niet positief onthaald. Uit de moeilijke gesprekken hoor ik in welke grote gewetensnood hij moet verkeerd hebben. Mijn schoonvader koos tenslotte niet tégen een God of een religie, maar voor een leven als vader van een (gelovig) gezin. Dat zijn keuze evenwaardig was werd daar zeker niet beaamd.

Nu en dan hoor ik regelrechte angst in zijn (onsamenhangende) gesprekken. Het is een angst die zijn wortels vindt in de periode van zijn kloosterleven. Hij mocht niet naar de begrafenis van een familielid. Voor gevoelens was geen plaats. Het was een hard leven waar macht behoorlijk centraal stond.

De tijd was anders toen. Ja toch ?

Een tijd lang heb ik gedacht dat dit nu eenmaal de tijd was. De jaren na de oorlog. Een kerk met teveel macht. Toch kan ik mij daar niet mee verzoenen. Misschien deels omdat ik zelf op een katholieke school zat die ook draaide om de macht van de zusters en allesbehalve van het promoten van de talenten en de eigenheid van leerlingen. Ook op mijn internaat werd er niet naar gevoelens gezien en moest je gewoon in het rijtje lopen. Zelfs ik kreeg te horen dat jongens ‘verderf’ waren en ‘maar één ding wilden’. En er zit een generatie verschil tussen mij en mijn schoonvader ! Gelukkig had ik mijn tijd wel mee. Niet alles werd onder de mat geveegd en kritiek kon. Al was het binnensmonds of onder de meisjes. De kerktoren was al lang niet meer dominant in mijn schooltijd. Anders was dat bij mijn schoonvader.

Sommige zaken zijn universeel, zoals empathie of gezond verstand

Maar kon het anders ? Ik denk het wel. Onafgezien van de tijd waarin mensen leven, de heersende normen en waarden, ideologieën of wat dan ook, verdriet is universeel. Net als empathie. Waren die broeders dan zo verbitterd dat ze niet zagen wat ze aanrichtten ? Waren ze zo gebrainwashed ? Deels wellicht wel. Maar er moet toch een moment geweest zijn dat ze alleen waren. Dat ze nadachten. Hoop ik toch. Dat ze eigen gevoelens hadden en van daaruit ook in staat tot empathie ? Daar moeten toch goede paters geweest zijn, die het beste voorhadden met dat zeer beïnvloedbare jonge volkje dat ze onder hun hoede hadden ? Ze kunnen die jonge mannen toch niet als een soort vijver gezien hebben voor meer religieuzen ?

Spijt

Wanneer ik de angst zie bij mijn schoonvader in zijn misschien laatste jaren van zijn leven dat vind ik dat echt spijtig. Het kan me verdrietig maken. Hij heeft een pracht van een leven achter de rug. Een sterke vrouw naast hem, drie kinderen om fier op te zijn, een hecht gezin. Hij heeft in zijn leven gehandeld naar zijn idealen. Rechtvaardigheid en opkomen voor wie het moeilijk was, dat zat er bij hem diep in.

Dat zijn vroege kloosterleven nu een schaduw is over zijn laatste jaren is diep triestig.

 

 

1000 vragen over mezelf

1000 vragen #53 Hoe ziet jouw ideale trouwjurk er uit ?

trouwjurk

Drie trouwjurken en twee huwelijken

Mijn eerste huwelijk eindigde na 11 maanden al in een (ja, letterlijk !) weduwschap. Dat wens je je vijand niet toe. Maar goed, 1000 vragen laat me terugkijken naar de fijne herinneringen. En dat eerste huwelijk bracht mij twee trouwjurken. De lelijkste heb ik nog altijd.

Een jurk waarin ik mij helemaal herkende

Een jaartje afgestudeerd en vol idealisme om de wereld beter te maken. Ik heb geen idee of dat ondertussen bij twintigers een achterhaald ideaal is, maar Carl en ik hadden wel die droom. Hij studeerde nog en ons hele leven speelde zich af in het studentenleven van Leuven. Verenigingen, vrienden, activiteiten, vrijwilligerswerk en tussendoor nog wat geld verdienen. Als ik er op terugkijk dan is het nauwelijks te begrijpen. We hadden het financieel niet breed maar dat was nooit een zorg.  Wij zouden leven op 1 inkomen en dat lukte ook prima.

Ik passeerde een half jaar voor ons huwelijk een winkel en zag er een rok met een vestje (klinkt nu veel formeler dan het was) dat feestelijk oogde maar dat ik toch nog zou kunnen dragen op het werk. Ik kon de stukken onderling combineren. Het was jong en hip, geen echte trouwjurk, het zat goed en de gedachte dat ik het later nog zou kunnen dragen vervulde me met plezier. Niet om de financiële reden, maar vooral omdat dit mij zou herinneren aan een geweldige dag. Het was – naar mijn normen van ‘gewone kledij’ – duur, maar dat mocht wel. Ik kocht het en de toen nog viel als een blok voor mijn keuze.

De eerste jurk werd afgekeurd door de familie

Het duurde echter niet lang of de toenmalige schoonmoeder kreeg lucht van mijn aankoop. Mijn oudere (waakzame !) zus ook. Geen idee of ze het gezamenlijk ofwel individueel hebben besloten maar er werd naar mijn aankoop gekeken als een “verkeerde beslissing”.  De jurk was niet ‘passend’ en ‘straalde niets uit’. Maar vooral, het was – zo  hoorde ik het toch tussen de regels door – vooral niet passend met ‘de familie’. Want de familie, en dan in het bijzonder de familie van Carl, hield van duur. En chic. Een hoed op je hoofd. Met pluimen of bloemen. Soit, iets wat helemaal niet paste als de bruid met een ‘burgerjurkje’ als echtgenote zou worden ingezegend.

Dan maar een prinsessenjurk

Ik volgde en kreeg een prinsessenjurk. Zo eentje die helemaal op maat wordt gemaakt. Met pareltjes. Eentje waar je geen centimeter mag verdikken. Een jurk met een onderrok. Lang. Schoenen die ik daarna nooit meer zou dragen en waar ik niet eens goed kon mee dansen. Maar de familie was content en tot op heden vind ik het een juiste keuze. Familie is belangrijk en wij wilden dat het ook volop feest was voor hen.

trouwjurk

Na een veel te lang weduwschap de derde jurk

En toen trouwde ik voor de tweede keer en mocht ik opnieuw een trouwjurk kiezen. Een tweede keer trouwen is geenszins hetzelfde als een eerste keer. Doen alsof er niets gebeurd was, dat kon niet. Wij waren ook stukken ouder. Het studentenleven lag al ver achter ons. Het grote voordeel was wel dat dat het dit keer zonder problemen helemaal ‘ons ding’ kon worden en beide families dolblij waren met ons huwelijk maar het organiseren van het feest aan ons overlieten.

Ik koos een jurk uit de collectie van Cora Kemperman. Ik zie tot mijn grote verbazing dat ze hem nog altijd verkopen, zij het in een ander kleur. Het werd dus opnieuw geen dure jurk maar gewoon iets waar ik mij goed in voelde.  Het lief (eu, echtgenoot) en ik houden beiden niet van luxe. Ik vrees dat dat bij beiden ingegeven is uit ‘gemak’, omdat dat luxe meer zorg en verantwoordelijkheid vraagt. Geef ons beiden maar altijd de praktische, eenvoudige, kwalitatieve versie.

En zo heb ik dus drie trouwjurken, waarvan de eerste de tand des tijd niet heeft overleefd.

Het antwoord op mijn ideale trouwjurk verschilt dus naargelang het belang van de familie. Maar als ik zelf kan kiezen, dan gewoon iets dat leuk is en goed zit.

Hoe zit het met jullie ? Hebben jullie echt helemaal zelf gekozen of net als ik gezwicht voor de ‘druk’ van familie ? 

 

“1000 vragen aan mezelf”  gaat terug op een boekje dat een tijd geleden bij Flow zat. Het is een klein boekje en er is geen plaats voorzien om te antwoorden, daarom dacht ik : waarom niet op de blog ? Voor het pure plezier van het schrijven ? Het verzamelen van herinneringen, wat volgens Gretchen Rubin, bijdraagt tot geluk ? Vandaar een nieuwe rubriek : 1000 vragen over mezelf.
Niets weerhoudt je om mee te doen !

 

1000 vragen over mezelf

1000 vragen #46 Vier je altijd uitgebreid je verjaardag ?

verjaardag

Het leukste cadeau voor mijn verjaardag: een vulpen van Waterman

Ik hecht best wel belang aan verjaardagen. Dus ook wel aan de mijne ! Ik herinner me echter maar 2 feesten. Toen ik 18 werd hielden mijn ouders onverwacht een verjaarsfeest voor me. Twee taarten die samen het getal 18 vormden. En ook: een dure vulpen van Waterman. Geen idee van wie ik die kreeg, maar dit was recht in de roos. In die tijd schreef ik enkel met vulpen. Of misschien zeg ik het beter anders: de tijd waarin er nog met vulpen geschreven werd !

En toen werd ik 33 !

Fast forward en ik organiseerde opnieuw een feest. Voor mijn 33ste verjaardag. Gewoon omdat ik er zin in had. Met vrienden en familie, niet al te groot en in het voormalig huis van minister Eyskens. Het restaurant/koffiehuis heeft de economie niet overleefd. Spijtig, want het was een prachtige locatie.

Tijd is het meest kostbare geschenk

Met het ouder worden raakte het vieren van mijn verjaardag wat in de verdrukking. De drukte nam het over en uiteindelijk eindigde het in de stress bij manlief over ‘welk cadeau te kopen’. Het werd zo materialistisch dat er niets feestelijks meer aan was. Uitwisseling van geschenken, de taart en hup dat was het. Niet dat daar iets mis mee was.
Tot het jaar dat mijn man vroeg: wat je graag voor je verjaardag en ik antwoordde: een dagje weg met jou. Sedertdien is een nieuwe traditie aangebroken. We nemen ‘s morgens de trein en zijn een hele dag op pad. Meestal naar een stad(je). We vinden wel ergens een restaurantje en trakteren ons daarna op koffie en taart. We genieten van het wandelen en bovenal van elkaar.
Zo gingen we dit jaar naar Brugge. Ondanks de regen heb ik er schitterende herinneringen aan.

24 uur verjaardag vieren

Dus ja, ik vier best wel uitgebreid mijn verjaardag. Zeker in tijd. Het liefst met mijn liefste alleen. Daarna komen nog de kleine koffietafels en de traktatie. Maar die éne dag is het lief van mij alleen. En dat is het mooiste geschenk.

Welke manier van vieren vinden jullie het leukste ?

“1000 vragen aan mezelf”  gaat terug op een boekje dat een tijd geleden bij Flow zat. Het is een klein boekje en er is geen plaats voorzien om te antwoorden, daarom dacht ik : waarom niet op de blog ? Voor het pure plezier van het schrijven ? Het verzamelen van herinneringen, wat volgens Gretchen Rubin, bijdraagt tot geluk ? Vandaar een nieuwe rubriek : 1000 vragen over mezelf.
Niets weerhoudt je om mee te doen !

Ook interessant