Tagarchief: keuzes

Onderwijspraat : hoe maak je van een ‘slechte’ school een sterke ?

Hans Huizer

Van een zwakke naar een excellente school

Onlangs las ik hoe directeur Hans Huizer van een zwakke school een excellente school maakte. Het is een verhaal dat tot nadenken stemt. Je draait de klok van een school immers niet zomaar om. Iedere school heeft een traditie die door leerlingen, ouders en leraren jaar na jaar wordt doorgegeven. Het kan niet simpel zijn om het plots compleet over een andere boeg te gooien. Of om niet toe te geven aan fatalisme als het niet goed werkt. Je moet tenslotte roeien met de riemen die je hebt. Al kan je iets doen aan je roeitechniek.

Durf de lat hoog leggen

Het recept van Hans Huizer is samen te vatten in twee lijnen : de lat hoog leggen en prioriteiten kiezen.
Eerst en vooral legt hij de lat hoog voor alle participanten :  leerlingen én leraren.

„Onze visie is nu: alles wat we doen, moet van kwaliteit zijn.”

Ik kan dat alleen maar toejuichen omdat het het zelfrespect van eenieder vergroot, zowel bij de leraren als de leerlingen. Het moet zeer ontmoedigend zijn om dag na dag op een school te werken waar je geen resultaten ziet, waar je het gevoel hebt dat je werk toch niets uit haalt. Ik kan mij zonder moeite voorstellen dat je op termijn ook minder hard je best gaat doen. Dat lijkt mij puur menselijk. Probeer het anders maar vol te houden, jaar na jaar. Dus ja, leg de lat ook voor leraren maar hoog.
Dat kan echter alleen als ook de lat voor de leerlingen hoog wordt gelegd. In het artikel spreekt Hans Huizer over het veelvoudig toetsen en dat is zeker een begin, maar wat doe je als die leerling keer op keer niet studeert ? Geen boeken bij heeft ? In slaap valt in de les ? Dan kan die leerling nog zoveel potentie hebben, je zal het maar aanzien.
Ik zou het hem graag eens willen vragen.

Hans Huizer : school is geen zorginstelling

Hans Huizer gaat voor onderwijs en laat de zorg over aan professionals. Ik zou het graag in onze scholen zien.  Een professionele aanpak. Leraren moeten uitblinken in onderwijzen, motiveren, uitleggen, uitdagen. Je kan niet verwachten dat ze ook nog eens psychologen en sociale werkers zijn al is het in realiteit dikwijls wel zo. Een school die kiest voor een professionele aanpak neemt zorg bijzonder ernstig. Zij erkent haar grenzen én talenten.

Streng

De school heet streng te zijn. Ik denk dat dat in Vlaamse termen nogal meevalt.

je hebt een goede tas bij je; je gaat respectvol met elkaar om; geen geweld; je werkt hard. En in de tussenuren mag je niet naar buiten.

Het woord ‘streng’ heeft bij vele mensen een negatieve connotatie. Het wordt verbonden met zinloos gezag, het opvolgen van loze regeltjes. Dat heeft natuurlijk geen zin.

Maar was als ‘streng’ zijn betekent : ik verwacht veel van je ? Wat als streng zijn samengaat met motivatie en resultaat ? Wat als er een band is tussen duidelijkheid en strengheid, veiligheid en strengheid, weten waar iedereen aan toe is ? Klinkt streng zijn dan nog altijd zo negatief ?

 

 

Gelezen

Gelezen: Hygge Meik Wiking

Hygge

Het is al hygge dat de klok slaat

Je moet al bijna een analfabeet zijn om het woord hygge nog niet gelezen te hebben. Hygge is hot en er wordt volop over geschreven. Tijdschriften leggen je uit hoe je meer hygge in je leven kan brengen en in de boekhandels kan je meer dan één boek vinden met het onderwerp.

Hygge is niet toevallig Deens

Een echte vertaling voor hygge is er niet, maar één ding is zeker : het heeft alles te maken met eenvoudig geluk. Gezelligheid, genieten, het zijn woorden die zeker in de buurt van hygge komen.

Maar waarom dan zo Deens ? Uit het World Happiness Rapport blijkt dat Denemarken op nummer 1 staat en al jarenlang goed boert op vlak van geluk. Volgens de Denen heeft dat alles te maken met hygge, oftewel, zoals de ondertitel van het boek luidt : de Deense kunst van het leven.

Het boek van Meik Wiking

De auteur van het boek hygge werkt aan The Happiness Research Institue in Kopenhagen en heeft bij deze een boek vol geschreven over hygge.

Het boek is prachtig uitgegeven en brengt je al meteen in Scandinavische sferen van warmte, licht en gezelligheid. Het is een boek dat je meteen doet verlangen naar thuis, vrienden en pure gezelligheid.

Het doorbladeren van het boek is een plezier voor het oog, zelfs de kwaliteit van het papier doet je extra genieten.

Alledaags geluk

Ben je na het lezen van het boek beter af ? Dat is maar de vraag. Het zal niemand verbazen dat kaarsen gezellig zijn, evenals het ongedwongen samen eten met vrienden. Het zal je ook niet wonderen dat spelen met kinderen, wandelen in de natuur hoog scoren wat hygge betreft. Maar waarom scoren de Denen (en bij uitbreiding de Scandinavische landen) dan gestadig zoveel hoger als het over geluk gaat ?

De invloed van de overheid

Het antwoord vind je op de laatste bladzijden.

Maar één van de hoofdredenen waarom Denemarken zo hoog scoort in de internationale geluksonderzoeken is de verzorgingsstaat, want die neemt onzekerheid, zorgen en stress weg uit de samenleving. Je kunt zeggen dat Denemarken het gelukkigste land ter wereld is of je kunt zeggen dat Denemarken het minst ongelukkig is. De verzorgingsstaat is erg goed (niet perfect, maar goed) in het terugdringen van extreme ongelukkigheid.Gratis gezondheidszorg voor iedereen, gratis universitair onderwijs en relatief royale secundaire arbeidsvoorwaarden dragen in grote mate bij aan het terugdringen van ongelukkigheid. Dat is vooral belangrijk voor diegenen die het niet zo breed hebben; dat deel van de maatschappij is in Denemarken gelukkiger dan in andere rijke landen.” (p. 274)

Samengevat

Ik heb het boek graag gelezen al was het maar omdat het zo mooi uitgegeven is (lees dus vooral de papieren editie ! ) en omdat het je motiveert om toch nog meer aandacht aan alledaags geluk te besteden. Ook dat is een keuze. Verwacht echter geen spectaculaire inzichten.

Praktisch

Meik Wiking, Hygge, De Deense kunst van het leven, 2016, 288 blz. Te koop via bol.com voor € 19,99.

1000 vragen over mezelf

1000 vragen #27 Koop je vaak bloemen ?

bloemen

Confronterend

Ik koop zelden bloemen. Geef mij maar een groene plant. Bij bloemen heb ik een dubbel gevoel : ik vind ze prachtig bij aankoop maar ze confronteren me na dag 1 al met verval. Op de een of andere manier lijk ik bloemen in ons huis pas echt op te merken als ze tanend zijn en bijna dood. Bloemen houden het bij ons thuis nooit lang uit : hun gebrek aan levenslust lijkt een aanklacht tegen ons gebrek aan aandacht voor hen. Helemaal terecht trouwens, want bloemen vragen zorg en die krijgen ze niet van ons.

Planten zijn meer vergevingsgezind

Anders is dat met planten. Ik ben geweldig fan van planten én van de urban jungletrend. Planten zijn vergevingsgezind. Geef mij een paar stevige rakkers die tegen een stootje kunnen en ze worden mijn beste vrienden. Mijn werkkamer is trouwens een halve jungle geworden, beer inclusief !

 

planten in mijn werkkamer

Maar bloemen, nee dus. Niet dat ik ze niet mooi vind, niet dat ik ze niet weet te waarderen, allemaal oké, maar ze vragen teveel aandacht.

Laat ze maar groeien op weides en op graskanten. Laat de papavers maar waaien in de wind en de rozen onze buitenmuren beklimmen. Laat de hortensia’s onze voordeur maar bedekken. Laat de bruidsluier maar woekeren alsof ze op oorlogspad is. Allemaal goed.

Maar dat boeketje bloemen op tafel hoeft niet. Hoe knap de bloembinder ook was. Hoeveel ambacht er soms zelfs in zo’n boeket steekt.

Lang leve de jungle vrees ik. Lang leve laat maar groeien en bloeien.

Kunnen jullie genieten van een boeket bloemen ? Ik kan er mij écht wel iets bij voorstellen ! 

“1000 vragen aan mezelf”  gaat terug op een boekje dat een tijd geleden bij Flow zat. Het is een klein boekje en er is geen plaats voorzien om te antwoorden, daarom dacht ik : waarom niet op de blog ? Voor het pure plezier van het schrijven ? Het verzamelen van herinneringen, wat volgens Gretchen Rubin, bijdraagt tot geluk ? Vandaar een nieuwe rubriek : 1000 vragen over mezelf.
Niets weerhoudt je om mee te doen !
Gelezen

Gelezen : Rusteloosheid – Ignaas Devisch

Rusteloosheid

We lijden allemaal aan rusteloosheid

Rusteloosheid doet dromen van een beter leven, een nieuw evenwicht, een andere job of een passionele liefdesnacht.(…) Daarom houden velen ontspanning ook nooit lang vol: terwijl je niets doet, denk je al aan wat je allemaal nog wilt beleven.

Met alle berichten over burn-out en verzuchtingen om werk en gezin te combineren zal bovenstaande titel wel niemand verbazen. Tot je dit hoort van Devisch : we zijn al eeuwen rusteloos of liever; het zit in ons gebakken. Nog meer ? Rusteloosheid is de grond van vooruitgang, creativiteit en brengt heel veel goeds voort. We lijden niet aan rusteloosheid, we zijn rusteloos. Omdat we ons niet kunnen neerleggen bij de status quo, omdat wanneer we iets verlangen, de rust die we bereiken eenmaal dat verlangen vervuld, nooit lang blijft. We zijn één en al verlangend. Twaalf jaar geleden schreef ik dit precies al ! 

Dit boek is allesbehalve een zelfhulpboek om om te gaan met rusteloosheid noch is het een klaagzang over de tijd waarin wij leven. Wie dàt zoekt is er aan voor de moeite. Weinig medelijden met de mens die leeft in al die rusteloosheid.

Niets aan de hand dus ?

Wie niet verder leest – maar lees dit boek vooral helemaal ! – krijgt de indruk dat Devisch bijna smalend doet over al die drukte waarover velen het hebben. En soms doet hij dat ook. Zoals wanneer hij verwijst naar zijn moeder – altijd aan het werk, harde levensomstandigheden, vele kinderen – dan is het er voor mij nét iets over :

Ze had het druk, hoewel ze dat woord nooit in de mond zou nemen. Laat staan dat ze zich een zich een ploedermoeder zou noemen. Het drukke leven van mijn grootmoeder verschilt grondig van dat van huidige jonge ouders. Wij klagen dat we veel te doen hebben en verlangen naar een leven met meer tijd voor onszelf. Nippend aan een glas Chardonnay lezen wij nog een laatavondboekje of kijken we op onze tablets naar een televisieserie. Daardoor slapen we te weinig en komen we ’s morgens met moeite uit bed. Dan haasten we ons naar ons werk, nadat we eerst de poetsvrouw hebben binnengelaten. Onderweg plegen we telefoontjes en kijken we onze sociale netwerken of e-mails na. En dan is de lange werkdag nog niet eens begonnen. Om dat allemaal vol te houden, stelen we af en toe wat tijd om ergens een kopje koffie te drinken of een uurtje te sporten.

Dat alles zou mijn grootmoeder dan weer niet hebben begrepen. Ze zou zich hebben afgevraagd of wij niets beters te doen hebben dan zomaar een kopje koffie drinken of ons nodeloos in het zweet werken. Dat hebben wij dan blijkbaar nodig om ‘op te laden’. (Locatie 2584 – Kindle editie). 

Ik kan mij niet ontdoen van de indruk dat daar toch een flink kritische (oké) maar ook verwijtende toon in zit.  De ‘nieuwe’ vrouwen die hier worden besproken lijken wel verwende nesten te zijn die bij het minste gaan zeuren. Corrigeer me gerust. Ik had alvast moeite om verder te lezen. Gelukkig deed ik het wel. En dat zou iedereen moeten doen, tenminste, als je dan toch eenmaal bezig bent.

Versnelling, secularisatie en individualisme

Is onze tijd dan niets anders dan de eeuwen ervoor ? Hebben we alleen maar de ‘indruk’ dat het drukker wordt ? Volgens Devisch is er meer aan de hand. Onze tijd kenmerkt zich door versnelling, secularisatie en individualisme.
Vanaf het moment dat time is money tot dogma werd verheven werd de productiviteit (meer doen in minder tijd) aangedreven. Meer doen in minder tijd betekent simpelweg meer geld. Zag de mens zijn leven vroeger in functie van een hiernamaals (beloning God), dan is de moderne mens doordrongen van het geloof dat hij maar één leven heeft en dat het nu moet gebeuren. Tenslotte is dit de tijd van het individualisme. Je ‘moet’ jezelf waarmaken en realiseren. Zelfrealisatie staat hoog in het vaandel. De druk wordt dus alleen maar groter.

Geen lectuur voor ploetermoeders

Devisch wilde een positief boek schrijven in plaats van een klaagzang over alle drukte. Hij doet dat door een lofzang op rusteloosheid te schrijven :  dat we ons niet tevreden (kunnen) stellen met het status quo zorgt voor grote prestaties.
Geen idee of de ‘ploetermoeder’ (die volgens mij echt wel bestaat en veel meer respect verdient) daar ook maar boodschap aan heeft. Ik vrees het ergste voor hen bij het lezen van dit boek (waarvoor ze toch al geen tijd hebben).

Kritische bedenkingen over het omgaan met vrije tijd

Toch zit er een pareltje in het boek : de kritische bedenking over hoe we onze vrije tijd invullen. Dat gebeurt namelijk dikwijls met dezelfde ‘prestatiedrang’ en logica als ons werken. Het moet gepland zijn, er moet gepresteerd worden, het moet gemaximaliseerd worden.
Waarom moet ook die vrije tijd worden volgepropt ? Waarom zoeken we welbewust de rusteloosheid op in een tijd die per definitie ‘rustiger’ zou moeten zijn, wegens ‘vrij’ ?

Verwijzen naar de maatschappelijke druk verklaart niet waarom we blijven klagen over te veel drukte, maar ondertussen onze weekends volplannen om toch maar iets omhanden te hebben. Wie wil begrijpen waarom we rusteloos zijn, moet niet drukte afwegen tegen de voordelen van een langzaam leven, maar een druk leven en een rustig leven in een spanningsboog plaatsen. Die spanningsboog heet rusteloosheid. (Loc. 2119-2122)

Samengevat

Het hele boek leek de auteur mij met een verwijtend vingertje te achtervolgen. Alsof de boodschap was : ‘zaag niet, je doet het jezelf aan’. Hij mag dan wel correcties aanbrengen aan deze boodschap (cfr. versnelling, secularisatie en individualisering), mij leek deze boodschap toch de ondertoon van het boek. Dàt en de kansen die rusteloosheid biedt.

Het bleef voor mij dan ook een zeer academisch boek in de zin van kamergeleerdheid. Een kamergeleerdheid die bijna letterlijk te vatten is : met weinig voeling van een hele generatie jonge ouders die amper het hoofd boven water houdt omdat de combinatie werk/kinderen soms bijzonder moeilijk is. NIET omdat ze voortdurend het slachtoffer zijn van FOMO (fear of missing out).

Praktisch

Ignaas Devisch, Rusteloosheid, Pleidooi voor een mateloos leven, maart 2016, 320 bladzijden. Paperback te koop via bol.com voor € 19,90. Ik las de Kindle editie voor $ 15,16