Tagarchief: lezen

Gelezen

Gelezen: A Guide to the Good Life: The Ancient Art of Stoic Joy – William B. Irvine

stoïcisme

Op zoek naar innerlijke rust

Ik ben compleet vergeten hoe ik bij dit boek terecht gekomen ben, het enige wat ik mij herinner, is  dat het in andere boeken vaak werd aangehaald. Dat het doel van de stoïcijnen dan ook nog ‘rust in je leven’ was, deed me helemaal overslag gaan, want rust kan ik best gebruiken. Het begrip wordt vooral gezien als innerlijke rust, als het vrij zijn van jachtige gedachten en innerlijke onrust.

Pleidooi voor een levensfilosofie

William Irvine (Oxford University) pleit vanaf de eerste bladzijde voor het kiezen en cultiveren van een levensfilosofie. Dat hoeft daarom niet het stoïcisme te zijn, maar wie géén levensfilosofie heeft, leeft zonder kompas. Bij ieder kruispunt weet je vervolgens niet welke weg te volgen en dat vraagt immens veel energie. Of je raakt voortdurend je weg kwijt in het doolhof van uitdagingen die het leven biedt. Het hebben van een doel in je leven hangt samen met je levensfilosofie. Wie als doel heeft zoveel hoog mogelijk op de sociale ladder te staan zal een andere levensfilosofie hebben als diegene die rust nastreeft.

Many people will have trouble naming this goal. They know what they want minute by minute or even decade by decade during their life, but they have never paused to consider their grand goal in living. It is perhaps understandable that they haven’t. Our culture doesn’t encourage people to think about such things; indeed, it provides them with an endless stream of distractions so they won’t ever have to. But a grand goal in living is the first component of a philosophy of life. This means that if you lack a grand goal in living, you lack a coherent philosophy of life.

Zet in op interne doelen en vermijd zo frustratie

Je hebt een levensfilosofie die als kompas die je op weg helpt over hoe je voor jou  het beste je doelen kan bereiken. Die levensfilosofie stelt je in staat om snel te beslissen of iets goed of slecht voor jou is, maar dan ? Hoeveel controle heb je eigenlijk ?

Dit stuk van controle hebben vond ik het boeiendste van het boek.
Stel dat je graag tennis speelt en de match wil winnen. Heb je de overwinning geheel in handen ? Nee. Je weet immers niet hoe de tegenstander zal zijn. Heb je niets in handen ? Ook niet, want hoe meer je traint hoe meer kàns je haalt om effectief te winnen. Volgens de stoïcijnen moeten we daarom altijd mikken op het veld waar we wel controle hebben en dàt als doel stellen. Wat het tennis betreft is het dus beter om als doel te stellen dat je je op de best mogelijke manier zal voorbereiden en dus hard zal trainen (intern doel) in plaats van de overwinning (extern doel) na te streven. Het mooie is dat de resultaten meestal volgen.

Ook Mo Gwadat schrijft iets dergelijks :

Ik ging 24 uur per dag mijn best doen
waar ook.
Ik bleef hoog inzetten maar was
niet meer zo bezig met het resultaat.

Het is een stoïcijns advies dat er diep is ingegaan bij mij. Wanneer ik mij zorgen maak over de uitkomst van mijn werken vind ik troost en bemoediging in dit ‘harde werken’. Het harde werken is het enige wat ik kan doen. Het resultaat heb ik nooit helemaal in handen. Maar ik kan wel mijn uiterste best doen en het alzo beïnvloeden.

Negatieve visualisatie

Een praktijk van stoïcijnen die uitvoerig beschreven wordt is de negatieve visualisatie. Je stelt je gewoon heel realistisch voor hoe erg de situatie kàn zijn. De schrijver gaat zelfs zo ver van nu en dan ook deze slechte situaties op te zoeken door vb. een tijdlang in de winter geen jas te dragen, hoe koud het ook is. Dat houdt hem attent op hoe fijn het is om toch maar een jas te hebben.  Een dergelijke praktijk vind je ook in het boek van Tim Ferris. Ook hij ‘oefent’ zich nu en dan in ‘barre situaties’. Daarbij moet natuurlijk altijd bedacht worden dat dit een keuze is – terwijl het voor veel mensen totaal géén keuze is.

To begin with, by undertaking acts of voluntary discomfort—by, for example, choosing to be cold and hungry when we could be warm and well fed—we harden ourselves against misfortunes that might befall us in the future. If all we know is comfort, we might be traumatized when we are forced to experience pain or discomfort, as we someday almost surely will.

Ik vind dat daar echt wel iets van aan is. Zo sukkelden wij weken aan een stuk met onze centrale verwarming. ’s Nachts viel die gewoonweg uit. De loodgieter kwam en ging, maar het bleef ’s morgens koud.
Sedert dinsdag is dit euvel eindelijk verholpen en ik sta al elke dag op in pure euforie dat ons huis ‘verwarmd’ is ! Of zoals de tegeltjeswijsheid zegt: je weet pas hoe  belangrijk iets is als het er niet meer is.

Bereid je voor op de dood van je kind

Leef nu. Het is o zo modern, maar dit advies kan je al lezen bij de stoïcijnen, al staat het er niet zo letterlijk. Stoïcijnen krijgen soms verkeerdelijk het label dat zij onverschillig zijn, maar dat is niet zo. Zij beseffen wel dat het gehecht-zijn aan iets lijden kan veroorzaken. Wat je hebt kan je verliezen. Dat klinkt negatiever dan het is, want je kan het natuurlijk ook omkeren: besef hoe goed je het nu hebt en profiteer ervan, in het bewustzijn dat het anders kan. “Bereid je voor op de dood van je kinderen” klinkt geweldig negatief, maar het maant evengoed aan om nu tijd door te brengen met je geliefde, zodat je bij het heengaan niet vol spijt achterblijft om gemiste kansen.

Dit boek heeft mij sterker gemaakt

Het lezen van dit boek heeft mij echt wel geraakt en sterker gemaakt. De vergelijking van de tennismatch zal ik niet gauw vergeten. Het inzetten op interne doelen in plaats van externe doelen is iets waar ik meer wil op focussen. Inzetten op dagdagelijkse trouw aan die interne doelen. Dicht bij mij. Zodat wat extern gebeurt mijn rust niet kan verstoren. Zodat ik in omstandigheden die slecht lopen geen frustraties hoef te hebben over mezelf. Shit happens. Het externe heb ik niet onder controle. Mezelf wel.

Toch ben ik niet onverdeeld enthousiast over het boek en dat heeft alles te maken met de schrijver. Soms wijdt hij teveel uit, wil hij persé het stoïcisme verdedigen tegenover andere levensfilosofieën. Het waren de stukken die ik liever oversloeg (maar niet deed). Als het over levensfilosofie gaat denk ik dat het je raakt of niet. Als dat niet zo is, dan zal overredingskracht niet veel uitmaken.

Gezien de indruk die de filosofie zelf op mij heeft gemaakt, ben ik toch blij dat ik het boek gelezen heb !

Praktisch

William B. Irvine, A guide to the good life, the ancient art of stoïc joy, 336 blz., Oxford University Press
Te koop bij bol.com voor € 15,99 (paperback) of als e-book voor € 13,30
Ik las op het op Kindle.

 

 

 

Gelezen

Gelezen: Het einde van de eenzaamheid – Benedict Wells

Het einde van de eenzaamheid

Samengevat: in “Het einde van de eenzaamheid” vertelt Benedict Wells het verhaal van drie jongeren die voor de rest van hun leven getekend zijn door het verlies van hun ouders. Niets in hun leven is nog evident en elk op zich zoeken ze zich een weg door het leven.

Wat niet uitgesproken wordt raakt je ziel

Dat Benedict Wells kan schrijven heb je al door na het lezen van de eerste bladzijde. Die slaat je in het gezicht, niet het barokke maar net het sobere van zijn schrijfstijl zorgen ervoor dat je oog in oog staat met naakte kwetsbaarheid. Geen woord teveel hier. Hij bouwt zijn verhaal op tussen de lijnen. In wat niet gezegd wordt. Zijn schrijfstijl zorgt ervoor dat je als lezer compleet in het verhaal wordt opgezogen. Dat kan alleen omdat het zo sober is. Omdat de lezer de witlijnen invult.

Een moeilijke jeugd is een onzichtbare vijand, dacht ik. Je weet nooit wanneer hij toeslaat.

Bovendien gaat het verhaal over universele thema’s als eenzaamheid en dood, het zoeken naar liefde en zin, bloedband, het zoeken naar identiteit en volwassen worden, wat dat ook moge betekenen.

Een familiekroniek

In ‘Het einde van de eenzaamheid’ vertelt Benedict Wells het verhaal van een Duits gezin. De drie kinderen zijn nog jong als ze hun ouders door een ongeval verliezen. Dit voorval zal hen blijven tekenen. Ze  verhuizen naar een internaat waar ze elkaar gaandeweg uit het oog verliezen. Wells zoekt géén cliché’s op: de drie kinderen stellen het behoorlijk goed op die school, al blijven ze kampen met het gemis van hun ouders.

Je wende aan dat kazerneleven, maar toch kon het zelfs na jaren nog deprimerend zijn dat je externe medeleerlingen na school naar huis gingen terwijl je zelf als een gevangene op het terrein moest blijven en het gevoel had dat er iets mis met je was.

Marty heeft talent voor computers en internet, wat hem goed uitkomt want internet verovert nog maar stapsgewijs de wereld. Hij is alles behalve spraakzaam.

Hij was niet iemand die het leven intuïtief begreep, hij moest zijn wijsheid met pijn en moeite bijeensprokkelen door te lezen.

 

Liz zoekt avontuur en vooral zichzelf. Ze experimenteert met drugs en relaties. Ze heeft het moeilijk.

Liz had een speelse nieuwsgierigheid naar het mannelijk lichaam; als ze iemand leuk vond, aarzelde ze niet en verzon ze geen listen, maar hapte gewoon toe. In de vakantie ging ze vaak met oudere kennissen weg en al twee keer was ze – niet zonder trots – door de politie thuisgebracht.

Jules, de jongste én het hoofdpersonage kijkt toe. Hij ondergaat het en vindt geen aansluiting met de andere leerlingen. Op één uitzondering na: de zonderlinge Alva. Net als hij is Alva geen grote prater en is ze getekend door een gezinsdrama. Haar zus is spoorloos verdwenen.

 Ik was altijd al een dromer geweest, maar daarnaast had ik ook een andere, wildere kant gehad. Nu die verdwenen was, trok ik me steeds meer in mezelf terug en soms haatte ik in stilte degene die ik geworden was.

Zoeken naar zingeving

Alleen het doffe rumoer van de stad was in de verte nog te horen en hier, buiten, helemaal alleen, werd ik me er scherp van bewust dat ik mijn tijd had verspild; het deed lichamelijk pijn. Me druk gemaakt over minuten als ik een bus moest halen, maar jaren vergooid door niet te doen wat ik wilde.

De vriendschap met Alva

Na vele omzwervingen ontmoet Jules Alva opnieuw. Ze blijkt getrouwd met een beroemd Russisch schrijver die bijna haar vader kon zijn. Jules wordt uitgenodigd om bij hen te logeren en hij bloeit open. Romanow moedigt Jules aan te schrijven en de omgang met Alva doet hem deugd. Er lijkt een einde te komen aan zijn lange eenzaamheid.

Het begin is het einde

“Het einde van de eenzaamheid”  eindigt waar het begonnen was: Jules die wakker wordt in het ziekenhuis nadat hij een ongeval had toen hij met de motor reed. Heeft hij zelf het ongeval veroorzaakt ? Wou hij sterven in dat ongeval ? Waarom ? Het zijn vragen waar je antwoord op krijgt. Want vanuit het ziekenhuisbed vertelt hij de hele kroniek van zijn leven en dat van zijn broers, zus en Alva.

Samengevat

Benedict Wells, Het einde van de eenzaamheid, 304 blz., uitgeverij Meulenhoff 2017.
Te koop bij Bol.com voor € 19,99 euro.

Goodbye November, Hello December !

Gemengde gevoelens over november

  • Het begon heerlijk, met een week vakantie in Scheveningen. Super rustig deze keer, maar wat heb ik genoten van de zee en de zalige loopjes in de polders !
  • Gemengde gevoelens, ja, want ook al was ik maar 1 werkdag ziek, het leek alsof de ene virus na de andere mij bestookte en mijn immuunsysteem in permanente staking was. Het is zelfs nog niet helemaal over. Het ‘verplaatst’ zich gewoon !
  • Nu de dagen korter worden mis ik het kamperen. Ik probeer het thuis zo gezellig mogelijk te maken en dat resulteerde vooral in opruimen (weeral) en opnieuw veel ritjes naar de kringloopwinkel.
  • Er werd weinig gewandeld, maar de wandeling in Mechelen was een toppertje, niet lang en altijd wel een leuk café op (korte) wandelafstand. Prima als je je niet 100% voelt !
  • Het einde van het jaar nadert en er liggen nog enkele boeken ongelezen of half gelezen. Zo kocht ik “Tools of Titans” een klein jaar geleden. Het is een dik boek en het eerste deel (diëten) vond ik maar niets. Wellicht is dat de reden dat ik het zo lang heb laten liggen. Maar hé, ik heb het uitgelezen en ontzettend veel bijgeleerd! Gemengde gevoelens, ook hier.
  • Geen gemengde gevoelens wat het Bosboek betreft. Moet onder de kerstboom van iedereen !

Hello December!

Dat je leuke dingen moet plannen, hell yeah ! Want kijk, als je dat niet doet, komt er niets van in huis en al helemaal niet als je je niet 100 % voelt !

  • Dus plan ik toch wat wandelingen in
  • Is er een weekendje Zeeland geboekt, het wordt bijna een traditie, het weekend voor de examens beginnen !
  • Is er de aanloop naar het Einde Jaar – hier nog geen spoor, maar het lijkt mij  hoog tijd dat ik uitnodigingen verstuur ! (Of niemand komt nog wegens andere afspraken !)
  • In december valt de kerstvakantie ! Geen bijzonder nieuws, echt niet. Maar wel : VAKANTIE !
  • Ook deze maand wordt er weer flink nagedacht. Soort midlife denk ik. Maar het is goed om nu en dan eens je leven onder de loupe te nemen. Ik heb al te vaak het gevoel dat ik op een hogesnelheidstrein zit en amper het landschap zie, laat staan goed besef waar ik heen ga !
1000 vragen over mezelf

10 000 vragen #71 Van welk woord krijg je de kriebels?

Niets is minder waar

Echt last heb ik er niet van. Woorden die mij de kriebels geven. Toch zijn is er een uitdrukking die mij altijd een beetje kregelig maakt. Ik heb werkelijk geen idee vanwaar het komt. Misschien het in mijn hersenen een soort immer doorlopend kringetje is.

Niets is minder waar

Ik struikel altijd over die uitdrukking. Hoezo niets is minder waar ? Iets is toch waar of niet waar ? Hoe kan iets méér waar zijn en iets anders minder waar ? Dat klinkt als een beetje zwanger. Het lijkt bijna alsof er een soort gradatie in waarheid is.

Verwarrend

De uitdrukking wordt trouwens veelal gebruikt in een betoog. Betoog als in: men wil je overtuigen van iets. Dan gaat het toch een veelal over eigen waarheden. Wat ook al problematisch is. Zoals ieder zijn waarheid. Wat ik als uitdrukking best wel snap, omdat waarheid hier gewoon gebruikt wordt als vervanging van ‘overtuiging’. Al bij al verwarrend.

Ergernis

Gelukkig erger ik mij doorgaans niet aan woorden. Grammatica kan mij al meer op stang jagen. Zinnen van 5 regels lang bijvoorbeeld. Of het gebrek aan punctuatie. Auteurs die om één of andere stilistische reden menen dat hoofdletters noch punten nodig zijn. Ze willen ergens een punt maken. (Punch intended !), da’s duidelijk. Maar ze verliezen mij al halverwege de bladzijde. Omdat ik het punt nog niet gevonden heb. Of buiten adem ben.

Maar het valt al bij al mee. Ik lees graag en kan veel stijlen waarderen. Ik kan genieten van auteurs met een rijke woordenschat. Die dingen op 10 verschillende manieren kunnen benoemen of uitdrukkingen gebruiken die nét datgene zeggen waar je anders geen woorden voor hebt.

Ik hou van taal. Al kriebelt het soms.

Welk woord / welke uitdrukking geeft jou de kriebels ? 

“1000 vragen aan mezelf”  gaat terug op een boekje dat een tijd geleden bij Flow zat. Het is een klein boekje en er is geen plaats voorzien om te antwoorden, daarom dacht ik : waarom niet op de blog ? Voor het pure plezier van het schrijven ? Het verzamelen van herinneringen, wat volgens Gretchen Rubin, bijdraagt tot geluk ? Vandaar een nieuwe rubriek : 1000 vragen over mezelf.
Niets weerhoudt je om mee te doen !