Categoriearchief: mijmeringen

gedichtendag

Gedichtendag 2019 – kleine daden

Foto: gedicht van Remco Campert, uit de bundel ‘Kus zoekt mond’.

Het gevaar van tolerantie

Ik was onlangs op een studiedag waarin één van de sprekers het had over het gevaar van tolerantie. Dat lijkt een beetje een contradictie, want hoe kan je nu tégen tolerantie zijn ? Na zijn betoog knikte ik volmondig. Tolerantie kan ook domweg onverschilligheid worden.

Jezelf een vraag stellen, daarmee begint verzet

Ik koos dit gedicht omdat ik meen dat er te weinig verzet is. En dan heb ik het niet over de klimaatoptocht of acties. Maar het gebrek aan verzet in het dagelijkse leven.

Iemand wordt onheus behandeld – kan dit wel ?
Vrouwen krijgen minder betaald dan mannen voor hetzelfde werk – kan dit ?
Werknemers worden geconfronteerd met een reorganisatie die niemand snapt – kan dit ?
Iemand – of een groep – krijgt systematisch voordelen op het werk – kan dit ?
Iemand wordt genegeerd – kan dit ?
Je moet werken op uren die een normaal gezinsleven onmogelijk maken – kan dit ?
Je bent ziek, maar je baas verwacht toch dat je er bent – kan dit ?

Jezelf een vraag stellen, daarmee begint het verzet.
en dan die vraag aan een ander stellen.

Verzet begint niet met grote woorden, maar met kleine daden

Er zijn een aantal mensen in mijn leefomgeving die ik bewonder om hun consequent verzet. Ze zijn trouw aan hun waarden en wanneer iets tegen die waarden ingaan zeggen ze gewoon ‘Nee, dat doe ik niet’.  Ze nemen verder alle gevolgen op zich voor hun beslissing. Ik ken een man die voor een familielid zorgt op vrijdag. Het is gedeelde zorg. Er was een vergadering op vrijdag waar ‘per definitie’ iedereen aanwezig moest zijn en hij zei rustig ‘Ik zal er niet zijn”. Ouders die kiezen voor kinderen en daarom carrièrekansen missen omdat ze aan de schoolpoort willen staan. Familieleden die weigeren om systematisch overuren te maken, ook al is de druk nog zo groot. Mensen die hun spaarpotje ethisch beleggen, ook al is de druk van de grote banken nog zo groot.

Het begint met één iemand

Alle verzet is ooit begonnen met één iemand. Met Rosa Parks die weigerde toe te geven aan een regel die zei dat er aparte plaatsen voor blanken en zwarten waren. Leidinggevende figuren die weigeren om op vergaderingen te komen als die tot een stuk in de nacht duren. Een meisje met Asperger dat koppig opkomt voor haar ideaal.

Favoriete gedicht

Ik koos voor 2019 dit gedicht omdat het mij bezighoudt en in zekere zin brandend actueel is. Toch is mijn keuze voor dit gedicht niet uit het zogenaamde klimaatprotest voortgekomen. Ik heb het gekozen omdat in mijn eigen leef- en werkwereld de laatste maanden vaak de vraag kreeg ‘maar kan dit allemaal ?‘ waarbij mensen hun ongenoegen over iets uitten. Ik denk dat dit die eerste vraag was. En dan de vraag stellen aan iemand anders.

Dood en begraven

Er leven de laatste weken 3 ‘dode’ mensen in mijn hoofd. En nee, het zijn geen mensen die ik goed gekend heb. Eén iemand heb ik zelf nooit gezien. Maar ik ken de overlevenden. Zij die achter blijven. En daar zit ik mee.

Dood en begraven, het wordt als uitdrukking gebruikt als iets dat compleet weg is, van de baan, een verhaal dat af is. Terwijl dat niet zo is.

Ongemakkelijke stilte in mijn hart

Drie mensen in december. Twee moeders. Eén vader. Maar evengoed echtgenote. Man van. De overlevenden: zij zetten hun leven verder. Ik zie de leerling wiens vader onlangs overleden is en mijn hart breekt. Er zit een ongemakkelijke stilte in mijn hart. Ik zie de zoon die zijn moeder verloor na een lange strijd. De vrouw die haar man verloor.

We zijn wat uitgepraat over de dood. Zij zijn uitgehuild. Of zo lijkt het. Bij sommige toch.
Dan aarzel ik en denk ik ‘ik wil iets zeggen’ en dan kijk ik het kind in de ogen en slaat de ontzetting mij in het gezicht. Wat zou ik in hemelsnaam kunnen zeggen ?

Ik knipoog. Fluister iets tussendoor. ‘Gaat het een beetje ?’ Waarop die ongemakkelijke stilte. Welk antwoord zou hier overigens passen.

Een tweede afscheid, een derde, …

Hoe mooi en warm zo’n begrafenis ook is, soms denk ik: dit kan toch het einde niet zijn ? We geven elkaar een knuffel, een kaart. We bidden als we gelovig zijn, zoeken woorden die eigenlijk nooit goed zijn. En dan is het gedaan.

De overlevenden. Ze zijn ondertussen weer allemaal aan het werk of op school. Het leven gaat weer verder. De wastrommels worden gevuld, de vuilbakken worden buitengezet, de files zijn even lang als vroeger. Alsof de wereld nooit stil stond.

Willen we dat nog eens doen ? Zou ik willen vragen. Zo allemaal samen, rond je moeder, je vader, je man. Herinneringen ophalen, troostende woorden zeggen. Bij de koffie met een stuk taart. En nog eens afscheid nemen. Nog eens zeggen hoeveel verdriet het doet.

En dat het niet over is. Niet ‘dood en begraven’.

1000 vragen

1000 vragen #137 Zijn de beste dingen in het leven gratis ?

Samenvatting : De beste dingen in het leven zijn misschien wel gratis, maar niet voor iedereen bereikbaar. Het lijkt mij te gemakkelijk om te zeggen dat geluk voor iedereen voor het grijpen ligt. Toch zijn er altijd kansen, zij het voor de ene meer dan voor de andere. Tenslotte eindig ik met mijn eigen lijst van ‘gratis geluk’.

Misschien wel gratis maar niet altijd bereikbaar

Laat ik eerlijk zijn, ik vind de beste dingen in het leven wel degelijk gratis. Alleen, het is nogal gemakkelijk gezegd. Het is niet omdat ze gratis zijn dat ze daarom ook bereikbaar zijn. De beste dingen in het leven vragen immers ook tijd en soms ronduit geld om aan dat gratis goed te geraken. Of mogelijkheden. Maar goed, laat ik even de volgens mij beste (bijna) gratis opsommen.

Een goede gezondheid

Je zou kunnen zeggen dat dat ‘gratis’ is en onbetaalbaar. Toch hebben mensen met een laag inkomen het meestal moeilijker om gezond te blijven. Gezonde voeding kost geld, tijd en kennis. Dat is niet altijd voor handen. Stress veroorzaakt allerlei kwalen. Wie wakker ligt omdat hij het eind van de maand niet haalt voor de huur, de schoolrekeningen etc. heeft het moeilijker. Alleenstaande ouders hebben wellicht minder mogelijkheid om tijd voor zichzelf te nemen, te sporten of te relaxen. Tweeverdieners met kleine kinderen voelen zich dikwijls al geplet tussen teveel werk en te weinig tijd.
Een goede gezondheid is dan misschien wel gratis, maar niet evident en zeker niet altijd makkelijk bereikbaar.

Mochten alle variabelen nog goed zitten dat je tijd, geld en kennis hebt en al het mogelijke doet om zo gezond mogelijk te leven, dan zijn er nog mensen die het verkeerde lotje hebben getrokken. Pijnlijke voorbeelden ten over.

Beste dingen in het leven : de natuur

Kennis en zelfontwikkeling

Hip hip hoera voor het internet dat heel wat kennis gratis toegankelijk heeft gemaakt. Je kan ontzettend veel leren, tot hele cursussen aan grote universiteiten. Er zijn bibliotheken die bijna gratis toegankelijk zijn. Ons onderwijssysteem is redelijk betaalbaar maar niet gratis. Wat dat laatste betreft, gaat het niet enkel om geld maar ook om sociale omgeving. Sommige leerlingen worden thuis gestimuleerd en geholpen, anderen niet. De reden laat ik in het midden, want die zijn te talrijk. Een kind blijft echter een kind, die steun is bijgevolg levensnoodzakelijk. Goed onderwijs als in begrijpend lezen is de toegangspoort naar alle kennis. Vele deuren gaan open voor wie een goede basis heeft.
Weerom, gratis, maar niet voor iedereen even toegankelijk

Een goede partnerrelatie

Dit was het eerste waaraan ik dacht toen ik de vraag las omdat ik het – althans voor mezelf – als misschien wel het grootste fundament van mijn geluk ervaar. En ja, dat is gratis. Het vraagt evenwel werk en tijd nemen voor elkaar. Het is niet iets wat uit de lucht komt gevallen en zelfs al zou je de jackpot winnen, dan moet je er toch blijven in investeren, van beide kanten.

Mijn lijst van gratis geluk

beste dingen in het leven

Het lief en ik proberen niet al te afhankelijk te zijn van geld. Dat stelt ons in staat om minder te werken en geeft ons meer vrijheid. ‘Gelukkig’ vinden wij de beste dingen inderdaad (bijna) gratis.

  • Lezen: eerlijkheidshalve worden hier best wel wat boeken gekocht (Kindle) maar ik zou het met de bibliotheek ook wel goed kunnen stellen.
  • Wandelen: ‘de beste relatietherapie’ noemt het lief het. Genieten van de natuur en van elkaar, gesprekken over van alles en nog wat
  • Koffieleuten: wij kunnen, samen met de ondertussen volwassen kinderen, toch héél lang bij die koffie blijven ‘leuten’. Gewoon samen. Over van alles en nog wat
  • Gezelschapsspellen: het is in periodes, maar soms wordt hier flink gespeeld.
  • Fietsen, lopen: vraagt natuurlijk een basisuitrusting (al is het maar een fiets) maar wij doen het echt graag !
  • Schrijven: ik doe het heel graag, vandaar ook deze blog. Helemaal gratis is dat niet. Je moet natuurlijk over een internetverbinding beschikken en het hosten van een blog met een paar extra’s (zoals back-up) kost wel iets.

Twijfel

Zijn de beste dingen inderdaad gratis ? Voor mezelf kan ik zeggen, ‘ja’, maar daar zijn heel wat (betaalde) zaken aan vooraf gegaan, ik heb heel wat kansen gekregen (en krijg die nog).

Zijn de beste dingen in het leven volgens jou gratis ? Of toch niet zo makkelijk ?

Negatieve gedachten ? Maak goede keuzes

Negatieve gedachten

Verantwoordelijkheid nemen

In het boek van Allen en Barbara Pease is dit een terugkerend refrein: je bent zelf verantwoordelijk voor je leven. Eigenlijk staat het nog sterker: je bent 100% verantwoordelijk voor je leven. Ik sta altijd een beetje huiverachtig tegenover zo’n beweringen, want er zit iets achter alsof het leven helemaal maakbaar zou zijn, dat geloof ik niet. Het leven is niet maakbaar, maar je geluk voor een groot stuk wel.

Hoe je omgaat met wat je overkomt, de keuzes die je maakt, zelfs de woorden die je gebruikt, het bepaalt toch dikwijls hoe je je voelt. Bij Pease las ik o.a. het volgende:

Voor sommige mensen worden negatieve gedachten een comfortabele gewoonte. (…) Ik besloot daarom te denken aan wat ik wél wilde, in plaats van de dingen die ik niét wilde.

Negatieve gedachten herkennen

Negatieve gedachten helpen je nergens mee. Ik geef grif toe dat ik er soms helemaal aan ten prooi val. Meestal gaat dat zo: er vlotten een heel aantal zaken niet en ik concludeer dat het dus helemaal een zootje zal worden. Niet echt een optimistisch toekomstbeeld !

Ik oefen mij tegenwoordig in het herkennen van die gedachten. Het eerste wat ik mij dan afvraag is ‘helpt mij dit verder ?’. Meestal is het antwoord nee. ‘Kan ik er iets aan doen ?‘. Als het antwoord ja is dan moet ik mijn verantwoordelijkheid nemen. Is het antwoord nee, dan moet ik ofwel aanvaarden of loslaten. Ik geef toe dat ik het hier makkelijker schrijf dan ik het in praktijk breng. Nu en dan zo’n boeken als dat van Barbara en Allan Pease lezen helpt wel. Dan word ik weer wat alerter.

Wat met slechte keuzes ?

Als we altijd heel consequent de juiste keuzes zouden maken, dan zou er natuurlijk geen vuiltje aan de lucht zijn. Dan zou ik er atletisch uitzien, zou mijn huis altijd supernetjes liggen, mijn tijd optimaal georganiseerd en ga zo maar door. Maar ik ben bij lange niet altijd even consequent. Of ik laat het hangen. Of ik kies voor de chocolade !

Barbara en Allan Pease zijn daar nogal relaxed over. Slechte keuzes leren je iets. Simpel: dat dit niet de goede manier is en dat je het anders moet doen. Misschien doe je het nog eens verkeerd en nog eens, tja, dan heb je 100 manieren gezien hoe het niet moet ! Op zich niet erg. Tot ik dit las:

Wanneer je constant dezelfde fout blijft maken

is het geen fout meer maar een keuze.

Met andere woorden, ook mijn verantwoordelijkheid. Die chips ‘s avonds en dat stukje chocolade …

Allan en Barbara Pease, Het Antwoord, Ontdek wat je wil, formuleer je doel en verander je leven. Uitgegeven door HarperCollins, 2018, 318 blz. Te koop bij o.a. Bol.com voor € 19,99