Tagarchief: roman

mijn jaar vol rust en kalmte

Gelezen: Mijn jaar van rust en kalmte – Ottesa Moshfegh

Je bent jong, slank, twintiger en je hoeft je, dankzij een erfenis, geen zorgen te maken over geld. Je bent bovendien bovengemiddeld mooi. Alles kan. Dus beslist het hoofdpersonage dat ze gaat voor een jaar vol rust en kalmte. Resoluut, ze maakt haar agenda leeg en beslist om een jaar lang te slapen.

Altijd op zoek naar slaap

Je moet het maar doen, een boek schrijven dat als thema de onweerstaanbare drang naar slaap heeft. Een leven waarin werkelijk niets er toe doet, alles teveel is, zelfs de goed bedoelende vriendin die terecht bezorgd is om haar.

“Ik was altijd opgelucht en geïrriteerd tegelijk als Reva plotseling opdook, zoals je je voelt als iemand je stoort terwijl je zelfmoord aan het plegen bent. Niet dat het zelfmoord was wat ik deed. Eigenlijk was het juist het tegenovergestelde van zelfmoord. Ik hield een winterslaap uit zelfbehoud. Ik dacht dat het mijn leven zou redden”.

citaat uit Mijn jaar van rust en kalmte

De behoefte aan slaap is zo groot dat ze haar werkdagen zo organiseert dat ze tussentijds in de kast gaat slapen. Dat leidt tot haar ontslag, maar evengoed tot de mogelijkheid om nog méér te slapen. Weg van alles en iedereen. Het boek mag dan één grote terugblik zijn in het grote plan om slapen te perfectioneren, grote verklaringen voor die drang vind je niet.

Boekhouding pillen

Dat slapen gaat overigens niet vanzelf. Toch niet voor wie 24 uur wil slapen. Dus moet er een plan komen. Een plan om die slaap te initiëren, om zeker te zijn dat de komende uren vaste slaap worden. Er zit niet anders op om een boekhouding van pillen bij te houden.

Ik ging naar de badkamer en checkte de inhoud van het medicijnkastje, legde al mijn pillen naast elkaar op de groezelige tegelvloer om ze te tellen. In totaal had ik twee Ambiens – en dertig onderweg – twaalf Rozerems, zestien Trazodons, ongeveer tien stuks Ativan, Xanax, Valium, Nembutal en Solfoton, plus enkele van wel tien verschillende medicijnen die dokter Tuttle eenmalig had voorgeschreven ‘omdat een herhaalrecept van dit soort opmerkelijke pillen weleens argwaan bij de verzekeringslui zou kunnen wekken’. Normaal gesproken zou deze voorraad genoeg zijn voor een maandlang redelijk slapen, niet te diep als ik zorgde dat ik rustig aan deed met de Ambien.

Moshfegh, Ottessa. Mijn jaar van rust en kalmte

Een vrouw met een plan

Het verlangen naar slaap wordt zo groot dat ze een plan bedenkt om die slaap te maximaliseren. Wat als ze zich opsluit in haar huis? Misschien kan iemand de boodschappen doen terwijl ze slaapt, zodat ze tussen twee slaapbeurten door halfwakend wat kan eten, even naar het toilet kan gaan om vervolgens zo snel mogelijk weer ver te slapen? Een jaar lang?

Maatschappijkritisch

In haar boek neemt Moshfegh heel wat themata op de korrel. Reva, de vriendin van het naamloze hoofdpersonage, is bezeten door slank-zijn en uiterlijk. De galerij waar het hoofdpersonage werkt, stelt hedendaagse kunst tentoon waarvan ze zich afvraagt hoever een hype gaat en of het niet allemaal onzin is.

De kunst bij Ducat moest doorgaan voor subversief, oneerbiedig en schokkend, maar het was allemaal ingeblikte tegencultuurtroep, ‘punk, maar dan met geld’, dat je hooguit inspireerde tot het aanschaffen van een onflatteuze outfit van Comme des Garçons om de hoek.

Moshfegh, Ottessa. Mijn jaar van rust en kalmte

Ook de wereld van de therapie krijgt de nodige sneren. Dokter Tuttle, psychiater, wordt voorgeseld als een gecertificeerde drugsdealer die voor steeds sterkere medicatie zorgt en ondertussen netjes in het oog houdt of de verzekering het wel zal bekostigen.

Waar kom je voor?’ vroeg ze. ‘Depressie?’ Ze had haar receptenblok al tevoorschijn gehaald. Ik was van plan om te liegen. Daar had ik goed over nagedacht. Ik zei tegen haar dat ik het afgelopen halfjaar slaapproblemen had en klaagde over wanhoop en nervositeit in sociale situaties. (…) Ik wil graag downers, dat weet ik wel,’ zei ik openhartig. ‘En ik wil iets waardoor ik geen behoefte meer aan gezelschap heb. Ik ben aan het einde van mijn Latijn. (…) Mijn moeder heeft zelfmoord gepleegd.’ ‘Hoe dan?’ vroeg dokter Tuttle. ‘Polsen doorgesneden,’ loog ik.

Moshfegh, Ottessa. Mijn jaar van rust en kalmte

Donker en humoristisch tegelijk

Het boek had een eigenaardige fascinatie op mij. Enerzijds dacht ik: waarom ik lees ik dit, zo donker, zo duister? Je wordt echt niet vrolijk van dit boek. Toch kon ik het boek niet neerleggen en dat had alles te maken met de schrijfstijl van Moshfegh. Meesterlijk gewoon.
Het is geen boek om te lezen als je zelf in een dipje zit of twijfelt of het allemaal wel zin heeft. Of … misschien wel (bij een dipje dan), want dan ga je zo om jezelf lachen. Want zoveel ellende, zoveel duisternis doet je bij het lezen van dit boek toch wel glimlachen.

Mijn jaar vol rust en kalmte


Moshfegh, Ottessa. Mijn jaar van rust en kalmte. Het boek telt 240 pagina’s.
Het boek is dit jaar uitgeven als pocket bij uitgeverij Rainbow voor € 9. De paperback editie kost € 21,99. Te koop bij o.a. Bol.com.

Graag meer leestips ? Klik hier.

When we believed in Mermaids

When we believed in mermaids – Barbara O’Neil

Je wordt er meteen ingegooid

Wanneer Kit een nieuwsreportage uit Nieuw Zeeland ziet lijkt ze in een flits haar zus te herkennen. Het was een kort nieuwsitem van een ander continent: een brand in een club had het leven gekost aan enkele mensen. De vrouw die ze voor haar zus hield, had geen schrammetje. Alleen… haar zus was al meer dan 15 jaar dood.

Is het mogelijk ? En hoe dan?

Kit besluit naar Auckland, Nieuw Zeeland te trekken om op zoek te gaan naar haar vermeende zus. Ze herinnert zich nog de begrafenisceremonie. Haar zus was één van de vele doden als gevolg van een terroristische aanslag op een trein in Frankrijk. Zou ze … niét gestorven zijn? Of lijkt de vrouw in het nieuws gewoon heel erg op haar? Wat als het haar zus blijkt te zijn? Waarom liet ze dan nooit iets weten? Waarom liet ze haar en haar moeder in de veronderstelling dat ze leefde?

When we believed in mermaids is geen detective

Het zou een mooi plot zijn voor een detective met allerlei verhalen over misdaad en intriges, maar dat is het niet. Het boek volgt, via flashbacks het leven van beide zussen die zo goed als onafscheidelijk waren. Hun ouders hadden het te druk met elkaar om zich te bekommeren om hun kinderen, waardoor Kit en Josie op elkaar waren aangewezen. Drank, drugs, het was er allemaal. Als later het gezin uitbreidt met een ‘aangespoelde’ Dylan (eveneens uit een dysfunctioneel gezin) lijkt het alsof beide zussen een oudere broer gekregen hebben. Dylan werkt in het restaurant van de vader en zorgt tussendoor inderdaad voor de zussen. Toch blijft hij de sporen dragen van zijn vroegere leven: het geweld en misbruik.

Ontgroei je ooit je ouders?

Het verhaal volgt de levens van de 3 kinderen. Hoe ze ‘s nachts op het strand bleven slapen om naar de sterren te kijken. Hoe ze elk op zich omgingen met de situatie thuis. Nee, er was geen geweld bij hen thuis, ze hadden voldoende te eten, maar zorg was er niet. Kit heeft een passie voor boeken en werkt zich te pletter om arts te worden. Josie leert al op haar 13de de verdovende werking van alcohol en later drugs, kennen. Hoe hard Dylan ook probeert, het verleden laat hem niet los.

Het verhaal begint wanneer beide zussen al late dertigers/begin veertigers zijn. Wat is er uiteindelijk gebeurd? Wie zijn ze geworden en bovenal: wat is er gebeurd met Josie dat ze al die jaren haar dood heeft gefingeerd ?

Zussenliefde

An emotional new tale of two sisters,

an ocean of lies,

and a search for the truth.

over When we believed in Mermaids

Het is een ontroerend verhaal over zussenliefde en over hoe kinderen staande blijven in moeilijke situaties, hoe ze verantwoordelijkheid nemen voor de volwassenen die net hén zouden moeten ondersteunen.

Het is een ruw verhaal over een gezin dat er niet in slaagt om een echt gezin te vormen, al is er nooit kwaad opzet. Getekende mensen zijn het, stuk voor stuk, die hun leven niet op rails kregen.

Waardering

Ik was best onder de indruk van het verhaal. Behalve de gefingeerde dood leek het mij behoorlijk realistisch. Er zijn wel degelijk kinderen die moeten opgroeien zonder zorg maar waar het op het eerste zicht niets aan ontbreekt. Kinderen met veerkracht en creativiteit die veel te jong hun plan moeten trekken. Pas later – en dat blijkt ook uit dit boek – merken ze dat hun gezin allesbehalve normaal of standaard was. Wie er in opgroeit kent enkel de realiteit waarin hij leeft.

15 jaren denken dat je zus overleden is en ze dan terugvinden. Wat is er gebeurd? Geen detective, maar een aangrijpend verhaal van 2 zussen die zich staande probeerden te houden in een wereld van chaos.
Cover : When we believed inmermaids

Barbara O’Neal, When we believed in mermaids, te koop bij o.a. Bol.com voor € 13,99 (paperback). Ik las het op Kindle en betaalde $ 1,08. Het boek telt 348 blz.
Toen ik het aankocht stond het #1 in de Amazon charts.

Grand Hotel Europa

Grand Hotel – Ilja Leonard Pfeijffer

Een groot schrijver, ja. Maar toch kon het boek Grand Hotel Europa mij niet bekoren. Ik vond het neerbuigend en hoogdravend. Het thema massatoerisme zet aan het denken, maar dan lees ik liever een boek van een socioloog of een filosoof.
Toch staat Grand Hotel Europa overal in de TOP 5 van meest gekochte boeken. Ik vraag me af wat de aantrekkingskracht van het boek is en hoor het dan ook graag.

Kaderverhaal

De auteur logeert lange tijd in Grand Hotel Europa in de hoop het één en ander te verwerken. Er zijn flash-backs, ontmoetingen in het hotel, beschrijvingen van trips naar grote steden. Dat had ik hiervoor ook al geschreven. Maar dat is slechts het kaderverhaal, het geraamte dat hij gebruikt om enkele grote thema’s aan te raken.

Ik moest orde scheppen in de herinneringen die mij als een zwerm woedende bijen hadden opgejaagd en verhinderden dat ik helder kon denken.

Massatoerisme en migratie

Dat zijn de hoofdthema’s van Grand Hotel Europa. De titel op zich spreekt al boekdelen. Europa als een continent dat één groot museum wordt waar mensen naar het verleden kijken. Volgens Ilja Leonard Pfeijffer ligt de toekomst niet in Europa. Europa is voorbijgestreefd, ingeslapen.

De identiteit van Europa lijkt in het verleden te liggen. Of: het verleden is de identiteit van Europa.

Filosoferen

Er wordt veel gefilosofeerd in Grand Hotel Europa en soms wist ik niet meer wat ika an het lezen was. Een roman? Een boek filosofie?

U bent ongetwijfeld bekend met de wijze waarop de gezaghebbende veelweter George Steiner de idee van Europa heeft getracht te omschrijven. Hij definieert de eigenheid van het continent aan de hand van vijf onderscheidende kenmerken. Het eerste is, interessant genoeg, de alomtegenwoordigheid van cafés, die hij, beschaafd als hij is, niet zozeer beschouwt als drenkplaatsen van de hopelozen waar zure vergetelheid wordt geschonken in een bodemloos glas, als wel als ontmoetingsplaatsen waar de intelligentsia samenzweert, schrijft en debatteert, en waar de bepalende filosofieën zijn ontstaan, alsmede de toonaangevende artistieke stromingen en de ideologische en esthetische revoluties.’ ‘Het doet mij deugd,’ zei ik, ‘dat ik het frequente cafébezoek uit mijn verleden op gezag van niemand minder dan Steiner kan verdedigen als een uiting van een militant pro-Europese houding.’ ‘U merkt dat Europa voor Steiner pas in de negentiende eeuw begint. De presocratische, platoonse en aristotelische filosofieën, de stoa en het epicurisme, het neoplatonisme, de erfenis van de kerkvaders, de mystiek en hoofse ethiek, de renaissance, de verlichting en de romantiek zijn allemaal niet in het café ontstaan, evenmin als het classicisme, het hellenisme, de romaanse stijl, de gotiek, de barok en het neoclassicisme. Steiners ijkpunt is het burgerlijke Europa, waarvan hij zelf een exponent is. Hij ziet de boulevards van Parijs en Wenen voor zich als hij aan Europa denkt, niet de agora van Athene of de machtige vorstenhoven.

Daar moet je natuurlijk van houden, alleen vond ik het voor een roman allemaal nogal hoogdravend. Ik begrijp het wel, hij wil in romanvorm schrijven over Europa. Als classicus laveert hij tussen de oude filosofen zoals wij doorheen de alledaagse files. Maar toch. Liever niet.

Hoogdravend en donker

Ik denk dat dit wel verklaart waarom ik het boek echt niet goed vond. Soms vond ik het nogal uit de hoogte en inconsequent, bijzonder donker ook – je wordt er echt niet vrolijk van. Allerlei problemen worden aangekaard en na zo’n dikke 500 bladzijden Grand Hotel Europa kon ik niet anders dan zuchten.

En ja, soms vond ik het erover en neerbuigend. Want die mensen (in onderstaand citaat), dat zijn natuurlijk de niet-intellectuelen. Dat zijn de mensen zoals u en ik. Die er volgens hem toch weinig van begrijpen.

Mensen die zich erop laten voorstaan dat ze graag veel en ver reizen, zijn hedonistische escapisten. Ze zijn op de vlucht voor zichzelf, hoewel ze altijd zullen zeggen dat reizen hen met henzelf confronteert.

Waarom scoort dit boek zo hoog?

Grand Hotel Europa

Toen ik deze weken kerstcadeau’s kocht, zag ik dat Grand Hotel Europa overal in de Top 5 stond. Geen twijfel dat dit een geweldig schrijver is. Maar ik heb toch ook de indruk dat het een beetje een ‘moeten’ is om dit boek goed te vinden, anders begrijp je het niet, en behoor je niet tot de elite.

Dus mocht je oprecht vinden dat dit boek zo hoog in de boekencharts staat, laat het me aub weten.

Alternatief: het ware leven is elders

Het ware leven is elders

Geef mij dan maar het boek van Ruud Welden: Het ware leven is anders, Filosofie van het reizen.
De ideeën uit Grand Hotel Europa zijn deels de ideeën die ook hier verwoord staan. Wil je dus lezen over massatoerisme, dan zit je hier ook wel goed.

Ilja Leonard Pfeijffer, Grand Hotel Europa (2018) telt 552 bladzijden en is uitgegeven door de Arbeiderspers. Het is te koop bij o.a. Bol.com voor € 26,99 (paperback).

Gelezen: The Dutch House -Ann Patchett

The Dutch House vertelt het verhaal van Maeve en Danny, broer en zus die opgroeien in weelde opgroeien in The Dutch House tot hun vader overlijdt en zij door hun stiefmoeder het huis worden uitgezet. De band tussen hen en het huis is sterk. 50 jaar lang volgen we hen leven, waarbij ze om de zoveel tijd de auto tegenover het huis parkeren als om te kijken naar hun verleden of wat hun leven had kunnen zijn.
Een boek over de band tussen een broer en zus, doorzetting en bijzonder veel liefde.

Verliefd op de cover van The Dutch House

Het mag dan een waarheid als een koe zijn dat je een boek niet mag beoordelen op z’n cover, toen ik déze cover zag was ik toch op z’n minst geïntrigeerd. Daarbij kwam dat ik dringend nood had aan boek waarin ik me volledig kon verliezen. The Dutch House staat nummer 4 in de Amazon Charts én kreeg lovende recensies. Bovendien kost het via de Kindlestore $9,11, wat omgerekend 8 euro is. Geen risico’s hier ! Ik gooide me dus zomaar in een boek dat me drie dagen lang in de ban zou houden.

Saga van Maeve en Danny, broer en zus

Het verhaal gaat over het leven van Maeve en Danny. Als kind groeien ze, net na wereldoorlog I, op in historisch pand dat door een brute pech door de vorige Dutch eigenaars in allerijl verlaten is. Toen beide kinderen nog jong waren verliet hun moeder hen waardoor de zorg voor de kinderen voornamelijk neerkwam op het personeel dat in het huis werkte.

Alles gaat goed tot de vader met een jongere vrouw hertrouwt. Het blijkt al snel dat ze weinig op heeft met Maeve en Danny, maar broer en zus houden er de moed in en verwelkomen de 2 kinderen van Andrea met open armen.

De dood van Cyril – afscheid van The Dutch House

Alles gaat zo goed en kwaad als het kan tot het noodlot Danny en Maeve treft wanneer hun vader sterft. Maeve zit ondertussen al op kamers, Danny loopt zijn laatste jaren middelbare school. De dood van hun vader is niet alleen een sterk emotioneel verlies, maar ook het verlies van een thuis. Andrea erft alles en beslist dat Danny en Maeve niet meer welkom zijn in The Dutch House, net zomin als het personeel dat er werkte.

Maeve en Danny zijn nu op zichzelf aangewezen. Van rijkelui kinderen naar jongvolwassenen die zichzelf staande moeten houden in de wereld, wat ze overigens schitterend doen. Toch blijven er vragen: waarom liet hun moeder hen in de steek? Wat is er toch met dat huis waar Andrea zo aan gehecht is? Jaren later, zelfs wanneer er al eigen kinderen zijn, parkeren broer en zus zich aan de overkant van het huis om te mijmeren over hun jaren in de Dutch House. Contact met Andrea is er niet meer.

5 decennia

Het verhaal loopt over 5 decennia, het volgt het leven van Maeve en Danny, over de invloed die The Dutch House op hen had, de worsteling met het vertrek van hun moeder. Waarom is hun moeder ooit vertrokken? Zie ze haar ooit weer ? Leeft ze überhaupt nog?

Oordeel

Ik begrijp dat vele mensen in de ban zijn van dit boek. Maeve en Danny veroveren al snel je hart, omwille van hun liefde voor elkaar en de manier waarop ze zich sterk in het leven opstellen. Het boek is al bij al een sober boek, er zijn geen onverwachte plotwendingen of intriges. Het blijft dicht bij de realiteit: dat het leven soms rare wendingen neemt en je er dan, clichégewijs, maar het beste moet van maken. Dit is precies wat Maeve en Danny doen, ondanks tegenslag kiezen ze elke hun eigen pad, maar altijd gesteund door de andere. Ik las het boek in 3 dagen uit, wat altijd een goed teken is.

Praktisch

Ann Patchett, The Dutch House telt 352 bladzijden is als paperback verkrijgbaar bij o.a. Bol.com voor € 16,99, evenals als ebook voor €15,96 . Ik kocht hetin de Kindlestore voor $ 9,11. Het boek is uitgegeven (2019) door o.a. Bloomsburry U.K.
Het loont om prijzen te vergelijken.