Tagarchief: gelezen

Top 3 non-fictie boeken

2019 Review: Top 3 non-fictie boeken

3 non-fictie boeken die blijvend indruk op mij maakten

Er zijn non-fictie boeken waarvan ik vind dat iedereen ze zou moeten lezen. Boeken die mijn kijk veranderen en boeken die een begin van oplossing bieden op problemen waar ik wakker van lig: zoals mijn werk bijvoorbeeld, of hoe ik voel hoe de tijd altijd door mijn vingers glipt. Boeken die mijn wereld groter maakten. Mijn inzicht groter. Hier mijn top 3 non-fictie boeken 2019.

Jason Fried: it doesn’t need have to be crazy at work

Jason Fried - it doesn't have to be crazy at work.

Je leest en ervaart het steeds meer: mensen kreunen steeds meer onder de stress van hun werk. Er moet werk gemaakt worden van ‘werkbaar werk’, maar velen tasten in het duister hoe dat te doen.

Jenny Huijs deed onderzoek naar deze (steeds groter wordende groep) mensen en wat mij het meest opviel aan haar onderzoek is dat werknemers wel degelijk een zicht hebben over hoe het beter kan op het werk, zonder dat er daarom gigantische investeringen moeten gebeuren.

Ik leerde via kranten het begrip ‘mentaal pensioen‘ kennen, mensen met nog jaren werken voor de boeg die mentaal afhaakten en gewoon ‘verder deden’ tot hun pensioen. Mentaal zijn ze al op pensioen. Dat is behoorlijk zorgwekkend.

Het boek van Jason Fried stelt hetzelfde. Het is welliswaar gebaseerd op werksituaties in de VS, maar het idee is hetzelfde: hoe kan je het werk voor je werknemers zo organiseren dat zij zich beter voelen op hun werk ?

In het boek van Jason Fried staat de werknemer centraal en het resultaat is dat die werknemer beter presteert, omdat hij zich meer verbonden voelt met het werk. De werknemer in zijn bedrijf krijgt de kans om te doen waar hij goed in is (en dat meteen ook goed is voor het bedrijf) en zijn werk zo te organiseren dat hij optimaal rendeert. Niet realistisch? Jason Fried ‘filoseert’ niet over een andere manier van werken, als bedrijfsleider implementeert hij het. Wie het boek leest heeft snel door dat de lat hoog ligt in dat bedrijf. Alleen: de lat ligt minstens zo hoog voor wat het betreft omgaan met het personeel en het zoeken naar de beste omstandigheden.

In mijn eigen job die gekenmerkt wordt door burn-out en het verlaten van de job zelf, wordt die vraag nooit gesteld. Integendeel, men blijft maar zoeken naar nieuwe structuren van bovenuit en allerlei regels en nieuwe zaken (die om de zoveel tijd veranderen) dat het geen wonder is dat mensen afhaken.

Het boek van Fried staat vol met praktische suggesties die zo implementeerbaar zijn. Zoals bijvoorbeeld het recht op ‘ongestoord werk’ gedurende een aantal uren per dag. Voor programmeurs (het bedrijf van Fried) is dat behoorlijk belangrijk, dat er tijd is waarin ze niet worden verwacht telefoons op te nemen, mails te beantwoorden en waar ze gewoon de deur van hun kantoor dicht houden. Omdat werkcontacten wel belangrijk blijven organseren ze dan weer momenten waarop het wél kan. Werknemers plannen op die momenten werk waar ze minder aandachtig voor moeten zijn en waarbij het niet erg is als iemand komt binnenlopen.

Bovenstaande is niet onmiddellijk van toepassing op mijn werk, maar het verhaal moge duidelijk zijn. Zonder aandacht voor je werknemers kan je niet verwachten dat ze jaar na jaar the extra mile gaan, terwijl simpelweg nadenken over hoe het anders kan, best grote resultaten kan hebben. Maar je moet het natuurlijk durven.

Susan Cain: stil

Susan Cain - Stil  
Top 3 non-fictie

Ik las het boek in het Engels, vandaar dat de citaten in het Engels zijn.

De stelling van het boek is dat we leven in een wereld waar extrovert zijn de norm is.

We live with a value system that I call the Extrovert Ideal—the omnipresent belief that the ideal self is gregarious, alpha, and comfortable in the spotlight. The archetypal extrovert prefers action to contemplation, risk-taking to heed-taking, certainty to doubt. He favors quick decisions, even at the risk of being wrong. She works well in teams and socializes in groups. We like to think that we value individuality, but all too often we admire one type of individual—the kind who’s comfortable “putting himself out there.”

Nu zal ik eerlijk zijn, Susan Cain is soms behoorlijk hard en negatief ten aanzien van extraverten. Ik kan ze daarin niet altijd volgen. Maar ze heeft wel méér dan een punt als ze stelt dat extravertie verwacht wordt.

Het is niet makkelijk als je van nature introvert bent, om je te gedragen als een extravert. Dat kost enorm veel energie, net zoals het omgekeerde overigens ook het geval zou zijn, al komt dat weinig tot niet voor, gezien de dominatie van het extravert zijn.

Ik zie het op mijn werk en ook bij mijn leerlingen. “Actief meewerken en overal een mening over hebben” wordt positief geëvalueerd, van de stille denker/werker wordt minder gezegd of zelfs bezorgdheid geuit. ‘Werk actiever mee’, bijvoorbeeld. Of: ‘Ik hoor je niet veel in de klas’. De conotatie dat stil-zijn per definitie betekent dat iemand niet aandachtig is of geëngageerd, is snel gemaakt. Ook onder collega’s.

Hoe weet je of je introvert bent of extravert?

Susan Cain vertelt veel over wat eigen is aan introverten en extraverten, maar ik denk dat dit het onderscheid de nagel op de kop is:

Introverts recharge their batteries by being alone; extroverts need to recharge when they don’t socialize enough.

Dit is volgens mij een correct onderscheid dat geen waarde-oordeel uit: het één is niet beter dan het ander. Cain durft soms wel eens de indruk te geven dat introversie beter, wat ik zelf totaal niet geloof. Ze staan naast elkaar.

Susan Cain, Stil, telt 391 bladzijden en is een uitgave van o.a. Rainbow. Het is te koop bij Bol.com voor € 9,00.

Cal Newport, digitaal minimalisme

Cal Newport- Digitaal minimalisme
Top 3 non-fictie

Cal Newport, docent theoretische informatia aan de universiteit van Georgetown, staat bekend als een aandachtspecialist. In zijn eerste bekende boek, Diep Werk, had hij het al over werken met aandacht. Niet in de zin van mindfulness (mocht er verwarring zijn), maar wel in de zin van concentratie en dus ook efficiënt en ‘diep’ werken.

In ‘Digitaal minimalisme’ gaat hij een stuk verder. Wat mij betreft is dit boek beter dan het eerste, omdat het veel realistischer is. Hij kan in zijn eerste boek wel aanraden om enkele dagen of halve dagen ‘ergens anders, totaal afgelegen’ te werken om zo tot het beste resultaat te komen, het is voor veel mensen niet gegeven om op die manier te werken. Soms is het woord ‘digitaal’ misleidend, je zou denken dat het enkel en alleen gaat over je omgaan met technologie, maar het boek gaat echt wel verder.

Digitale technologie dringt op allerlei manieren ons leven binnen, meer zelfs, het neemt ons leven soms regelrecht over, omdat het soms als een dictator beslist waar we onze tijd aan besteden. Ik pleit overigens schuldig: niet zelden start ik mijn dag met het openen van mijn werkmail om vervolgens weer een uurtje uit te stellen wat ik priortair moest doen vandaag.

Because digital minimalists spend so much less time connected than their peers, it’s easy to think of their lifestyle as extreme, but the minimalists would argue that this perception is backward: what’s extreme is how much time everyone else spends staring at their screens. The key to thriving in our high-tech world, they’ve learned, is to spend much less time using technology. (Ik las de Engelse editie)

Cal Newport is geheel niet tégen digitale technologie, wel tegen de manier waarop deze technologie soms ons leven overneemt.

What’s making us uncomfortable, in other words, is this feeling of losing control—a feeling that instantiates itself in a dozen different ways each day, such as when we tune out with our phone during our child’s bath time, or lose our ability to enjoy a nice moment without a frantic urge to document it for a virtual audience. It’s not about usefulness, it’s about autonomy.

Het blijft bij Cal Newport niet bij filosofische overwegingen, hij geeft ook tal van praktische tips. Eén ervan is een maand lang afkicken van alle technologie. Uiteraard volgen er uitzonderingen, voor de meeste mensen is het onmogelijk om te werken zonder die technologie. Hij raadt ook aan om alle mogelijke apps van je telefoon te verwijderen voor een maand op uitzondering van die hoogstnoodzakelijke (opnieuw voor je werk) en vervolgens na een maand te evalueren. Goede tips vind ik dat, al voel ik ze als technologie-adept soms als radicaal aan.

Hoe dan ook, het loont om nu en dan stil te staan bij je digitale verslaving (want dat is het toch). Ik merk dat ik soms tijdens een wandeling het intranet van ons werk check. Totaal zinloos (alsof ik tijdens de wandeling aan het werk ga), het enige resultaat is weerom met het werk in mijn hoofd, terwijl dat net niet de bedoeling van de wandeling was.

Cal Newport, Digitaal Minimalisme is te koop bij o.a. Bol.com voor €24,99 (paperback) en € 14,99 als ebook.

Graag meer ideeën?

Breinbody dieet

Gelezen: Het brein-body dieet – Sara Gottfried

Als er één ding is dat ik geleerd heb uit het breinbody dieet, dan is het wel dat wonderdiëten niet bestaan en dat wat voor jou werkt, niet noodzakelijk voor mij werkt. Sara Gottfried, afgestudeerd aan Havard als gezondheidsexpert, brengt in haar boek ontzettend veel inzicht bij elkaar, zodat je een pak wetenschappelijker naar eten gaat kijken. Geen eenvoudig boek, geen toverformule, wel het aanpakken van oorzaken bij een verstoring van de balans body/brein.

Ieder pondje gaat door het mondje. Alsof het daar eindigt.

Met deze volkswijsheid ben ik groot gebracht en er valt ook niets tegenin te brengen. Wat je niet eet kan je niet dikker maken, maar ook niet gezonder. Bovendien, als we het over afvallen hebben, stelt de realiteit teleur. Bij de ene plakt de chocotoff eraan als een kilo, de andere merkt nauwelijks verschil. Kortom: het is allemaal wel wat complexer dan dat. Hormonen, leeftijd, geslacht, slaap, beweging, stress, het heeft allemaal invloed op onze brein/bodybalans.

De beschadigde 7

Sara Gottfried somt in het breinbody dieet 7 invloeden op die ze ‘de beschadigde zeven noemt’. Stuk voor stuk zijn ze mee verantwoordelijk voor het niet meer afvallen (plateaus) of gewichtstoename. Als er iets op deze domeinen foutloopt, voel je sowieso niet 100% goed in je vel.

  • Toxinen: Deze hebben een invloed op onze stemming en onze stemming doet ons (bepaalde dingen) eten.
  • Lichaamsgewicht- setpoint: over de rol van hormonen en het verbranden van lichaamsvet
  • Breinmist: hoe werk je je breinmist weg en kom je tot heldere gedachten?
  • Verslavingen: hoe ga je om met de innerlijke chaos?
  • Angsten: hoe kalmeer je je overactiver brein?
  • Depressies: klim uit het dal, zodat je geen pillen nodig hebt
  • Geheugen: hoe voorkom je dat je met ouder worden, een minder sterk geheugen krijgt ?

De link is duidelijk: hoe je dénkt, hoe je je voélt (zenuwachtig, afwezig, depressief), alles wat ‘uit het brein’ komt, vertaalt zich naar het lichaam, vandaar het breinbody dieet om alles in balans te krijgen.

Reset je brein in 40 dagen. Echt?

De ondertitel van het breinbody dieet is ‘Reset je brein in 40 dagen’. Toen ik het boek voor het eerst in handen had, dacht ik er een projectje van 40 dagen van te maken. Dat voornemen moest ik echter snel opbergen. Ten eerste is het breinbody dieetboek een kanjer van een boek met zoveel informatie dat je dit niet even in een paar dagen leest, laat staan toepast. In the long run is dat een compliment voor het boek, hier geen toverformules van ‘wat meer dit en wat minder dat’. Sara Gottfried schrijft genuanceerd.

Bovendien draai je het roer van zowat alles in je leven om. De eerste stap – en dat is de kracht van het boek – is bewustwording. Je moet al een behoorlijke superheld zijn om je leven te onderzoeken en vervolgens nog eens alle adviezen in 40 dagen te volgen. Maar misschien bedoelt ze dit wel: dat je best 40 dagen uittrekt om al die informatie goed te laten doordringen.

Maar o wat zet dit boek aan tot denken!

Ik heb het Breinbody dieet in ‘brokjes’ gelezen en nog blader ik dikwijls terug. Het boek is niet opgevat als een werkboek, maar het is een boek waarmee je concreet aan de slag moet. Het is confronterend en het daagt je uit om niet alleen te kijken naar ‘wat’ je eet, maar ook ‘waarom’ je bepaalde zaken eet en op welke manier je dat doet.

breinbody dieet

Praktisch

Sara Gottfried, Het breinbodydieet. Reset je brein in 40 dagen. Word blijvend slanker, gelukkiger en gezonder, uitgeverij Harper Collins (2019), 464 blz. is te koop bij o.a. Bol.com voor € 19,99 (paperback).

Atwood De Testamenten

Gelezen: De testamenten – Margaret Atwood

Met ‘De testamenten’ heeft Margaret Atwood een origineel en spannend vervolg geschreven op ‘Het verhaal van de dienstmaagd’.
Geen spoilers in dit artikel, maar wel een tipje van de sluier.

She did it: spannend, meeslepend én origineel

Het verhaal van de dienstmaagd (1985) sloeg, vooral door de televisieserie, in als een bom. Mensen waren zo in de ban van het verhaal dat ze méér wilden. Méér uitleg en vooral een vervolg. Want hoe liep het uiteindelijk af met dienstmaagd Offred? Hoe zat dat met Gilead? Zou hun militaire coup standhouden? Blijft het verzet onderdrukt? Blijven de vrouwen gedwee volgen?
De televisieschrijvers deden het goed. Seizoen 2 kwam en zat goed in elkaar. Vervolgens seizoen 3. Maar hoe lang kan je gaan voor je het gevoel krijgt dat het uitgemolken wordt ?

Margret Atwood, die het oorspronkelijke verhaal schreef, maakte met ‘De testamenten’ een eind aan veel speculaties en vragen. Ze schreef een uiterst spannend én origineel boek. Lichter, minder donker, hoopvoller en geweldig spannend. Je leest het in één ruk uit.

Een heel ander perspectief

Het verhaal van ‘De testamenten’ begint in Gilead, 15 jaar na de coup. Er is sprake van Offred, het hoofdpersonages van ‘Het verhaal van de dienstmaagd’, maar ze speelt geen actieve, laat staan hoofdrol meer. Het verhaal begint met een andere (sterke) vrouw.

Tante Lydia, die we kennen als een soort moeder overste die met harde hand waakt over de zedigheid en scholing van haar dienstmaagden. Ze heeft contacten met de elite van Gilead en schrijft – geheel in het geheim – haar leven neer. Op die manier komen we meer te weten over het ontstaan van Gilead en hoe iemand wordt als tante Lydia. Zij wordt gezien als één van de grondleggers van Gilead, althans als het gaat over alles wat met meisjes en vrouwen te maken heeft.

Baby Nicole

Herinner je je nog hoe Offred vluchtte met haar tweede kind, Nicole? Het kind dat ze baarde voor Commander Fred Waterford en Echtgenote Serena Joy? Wat is er met dat kind gebeurd? Ze moet ondertussen bijna 16 jaar zijn. Ze was te jong om zich nog iets van haar afkomst te herinneren.

Hoe dan ook, – ik wil absoluut geen spoilers neerpennen –
zij wordt, net als Tante Lydia, één van de hoofdpersonages in het nieuwe boek, samen met nog een jong meisje dat het écht niet ziet zitten om uitgehuwelijkt te worden en er dan maar voor kiest om eeuwig ongetrouwd aan de opleiding van Tante te beginnen.

Knap opgebouwd

Aanvankelijk springen we hoofdstuk na hoofdstuk van het ene perspectief naar het andere. Terwijl Tante Lydia haar memoires schrijft, gaat het leven in Gilead verder, wat ons een blik geeft op het huidige leven daar. Dat wordt afgewisseld met de ‘stem’ van Agnes, die als kind opgroeit met een vader als commandeur en zijn nieuwe Echtgenote, Paula. Van veel warmte is geen sprake. Tenslotte is er een derde verhaal, het verhaal van Baby Nicole. Zij leeft in Canada, het land dat veel Gileadvluchtelingen onderdak biedt.

Uiteindelijk komen de verhalen samen, hoe, dat vertel ik uiteraard niet. Evenmin als wie welke rol speelt en hoe het eindigt. Het boek is echt te goed om dat te verklappen.

Praktisch

De testamenten
De testamenten – Magraret Atwood

Margaret Atwood, De Testamenten is uitgegeven door Prometheus Amsterdam (2019), telt 448 bladzijden. Te koop bij Bol.com voor € 19,99 (paperback). Op het moment van dit schrijven betaal je daar géén verzendingskosten. Het e-book kost € 11,99.

Gelezen: Schrijven naar bewustzijn – Joey Brown

Joey Brown (overigens een Vlaamse, ondanks de Engelse naam), heeft een prima boek geschreven over schrijfmeditatie. Iedereen kan het en je leven wordt er enkel maar beter door. Waarom? Omdat je tijd neemt om bij jezelf stil te staan. Liefst dag na dag en vol vertrouwen dat wat komt, komt, om zo richting en diepte te vinden in je leven.

Heb jij het ook zo druk?

Wellicht wel. Wie niet? En zelfs al heb je het niet druk, dan nog worden we overspoeld met drukte alom. Of je doet dingen omdat je ze nu eenmaal altijd al zo gedaan hebt, omdat (je denkt dat) men dat verwacht van je, kortom, stil staan is geen evidentie.

Angst voor de leegte

Het zou een mooie filosofische vraag zijn: waarom ‘druk zijn’ zo’n positieve waardering krijgt. Wie ben je, als je niet druk bent? Als je zomaar alles loslaat en je hoofd en hart de vrijheid geeft om te dromen, te voelen, te léven?
Is de kans niet groot dat je dan écht komt tot wie je bent en wat je écht wil?
Of staart het witte blad je aan als één grote leegte?

Het witte blad, een punt

Joey Brown nodigt ons in ‘Schrijven naar bewustzijn‘ uit om nu en dan – liefst dagelijks – tijd vrij te maken om onze geest de vrije loop te laten. Het begint met een wit blad en een punt. De aanraking van de pen op het papier en laat maar komen dan, zomaar, of het nu gek is of niet, vrolijk of pijnlijk. Je zelfkennis kan alleen maar groter worden en zo ook je innerlijke kracht.

Schrijfinstructies

Schrijven naar bewustzijn

Is dat niet zo’n beetje als The Morningpages van Julia Cameron?

Joey Brown is heel bekend met het boek ‘The Artist’s way’ van Julia Cameron, maar het is geen kopie. Joey Brown schrijft toegankelijker en gaat ook nu en dan andere wegen dan Cameron. Niet één methode, maar verschillende methodes.

Bij de Morningpages gaat het erom dat je gaat zitten, ‘je zet je pen in beweging en je schrijft drie pagina’s vol met datgene wat je op dat moment bezighoudt. Je schrijft zonder ophouden, van het eerste woord boven aan de eerste bladzijde, tot het laatste woord onderaan bladzijde drie. Het is de dagelijkse schoonmaak van je geest.”

Een andere manier zijn bv. de Soul Pages (Janet Conner), het is een variatie, je schrijft elke dag 10 minuten met een onderwerp voor ogen. “Je schrijft niet zomaar wat, maar je kiest liefst die onderwerpen die emotioneel beladen zijn voor jou”.

Uitdagend vind ik ‘het punt’, waar Joey Brown nu en dan op terugkomt. Je begint met een punt, dat wordt een lijn en misschien komen er woorden. Brown raadt aan om géén schrift te gebruiken met lijntjes (de rest maakt verder niet uit) om zo je schrijfcreativiteit de volle ruimte te geven. Vanaf het punt kan je grillige lijnen laten ontstaan op het papier, cirkels, hoekig, golvend… het maakt niet uit… om uit te komen in woorden, verzen, zinnen, of net geen zinnen… laat maar komen…

Naar binnen, naar boven, naar buiten !

Zit je dan niet continu in je hoofd met al dat schrijven? Is het geen navelstaarderij? Bestaat het gevaar niet dat je verbinding verliest met de ‘echte’ wereld? Dat zijn vragen die ik mezelf soms stel bij zo’n boek en zo’n schrijfmeditaties. De vrees dat het een soort schuiloorden worden waar de link met de ‘wereld’ breekbaarder wordt.

Als ik mij zo’n vragen stel, moet ik toch even kritisch naar mezelf kijken. Wat is echt? Leven zonder nadenken? Zonder te weten waarheen en van waaruit? Wat is er mis met een haven om bij te tanken, zodat je weer bewust en in vol besef van de richting die je wil varen, volle kracht vooruit gaat ?

Schrijven naar bewustzijn

Door de opzet van het boek word je gemotiveerd om de haven te verlaten. In het eerste deel – Schrijven naar Binnen – ga je de weg naar jezelf en naar binnen. Het doel is dat er beweging komt, dat je uitkomt bij wat jouw doel in het leven is, of zoals de Fransen het zo mooi zeggen, je raison d’être. Dit is het schrijven naar boven. Vervolgens ga je met al jouw wijsheid naar buiten, je stapt het leven in, trouw aan wat jij belangrijk vindt. Het kan gebeuren dat je daarom sommige verhalen moet achterlaten. Omdat ze niet meer bij je passen, omdat je een andere kijk hebt, omdat sommige verhalen gewoon ‘af’ zijn.

Toegankelijk en vlot leesbaar

Joey Brown heeft met ‘schrijven naar bewustzijn’ een vlot en zeer toegankelijk boek geschreven. Uit het boek spreekt een pak praktijkervaring, zowel als schrijver als coach. Dat je angst kan hebben voor het lege blad. Of dat je kan vastzitten, dat er helemaal geen woorden komen. Of omgekeerd, dat de woordenstroom zo groot is dat je het even niet meer weet. Ook daar schrijft ze over, waardoor ze ongeveer alle mogelijke obstakels evengoed behandeld.

Voor wie is dit boek ?

Schrijven naar bewustzijn” is een boek voor iedereen die graag schrijft! Jij bepaalt zelf hoe je ermee aan de slag gaat. Zelf vond ik het overigens ook behoorlijk inspirerend voor wie aan creative writing wil doen. Je kan de technieken evengoed hiervoor gebruiken.
Het boek is hoe dan ook pakken toegankelijker dan The Artists way.

Klinkt het je iets te ernstig en wil je gewoon creatief schrijven, dan is er ook nog het inspiratiedagboek.

Praktisch

Joey Brown, Schrijven naar bewustzijn, ontdek je ware verhaal. Uitgegeven door Altamira 2019. Te koop bij Bol.com voor € 17,99 (paperback) en € 9,99 (e-book) ; gratis voor abonnees KoboPlus.