Tagarchief: geluk

Waarom kan ik niet gewoon gelukkig zijn?

Op de bank bij de psychiater: Waarom kan ik niet gewoon gelukkig zijn?

Waarom kan ik niet gewoon gelukkig zijn? Het is wellicht een vraag die iedereen zich soms stelt. Misschien vraag je je je af hoe een psychotherapeut daarbij helpen kan. Of naar die ‘andere’ in het gesprek: die psychotherapeut. Hoe ziet die het hele gebeuren? Het boek van van Fenema geeft je een kijk in de praktijkruimte van een psychiater/psychotherapeut.

Langzaamaan meer openheid over therapie

Onlangs nog in De Wereld van Sofie op Radio 1: een uitzending over therapie. Het lijkt nog geen evidentie, dat spreken over therapie. Men deed een simpele rondvraag: bent u al in therapie geweest en spreekt u daar open over? De antwoorden waren divers, maar snel werd duidelijk dat een gesprek over ‘bij de therapeut’ toch een stuk moeilijker ligt dan pakweg een bezoek aan de huisarts of de kinesist.

Komt het door de beeldvorming in films en series? Waar therapeuten ofwel dubieus zijn of mirakelmakers? Is het schaamte ? Waarom ? De overtuiging dat wat in het hoofd omgaat iets is wat enkel en alleen met intelligentie en wilskracht te maken heeft en je bijgevolg zelf moet kunnen oplossen?

Waarom kan ik niet gewoon gelukkig zijn? – Esther van Fenema

In het boek van Esther van Fenema wordt een inkijk gegeven in de kamer van de psychiater. Twaalf mensen, 10 individuen en 1 koppel, gaan op gesprek bij de psychiater. Allen hebben ze één ding gemeen: hun leven loopt niet lekker, ze hebben het gevoel vast te zitten. Maar waar wringt het schoentje? Waarom lopen mensen soms in cirkeltjes, ondanks goede voornemens en massa’s goede wil? Waarom kan ik niet gewoon gelukkig zijn?

Sophie (20 jaar) is een typisch exponent van de generatie Y. Ze heeft als kind alle kansen gehad en haar ouders hielden problemen zoveel mogelijk bij haar weg. In haar hoofd is het een chaos, ze weet niet wie ze is, ze komt tot weinig in haar leven. Ze heeft vooral geleerd dat ze aan het perfecte plaatje van social media moet voldoen en aan de verwachtingen van haar ouders.

citaat uit Esther van Fenema, ‘Waarom kan ik niet gewoon gelukkig zijn?‘, Prometheus 2020

Wat volgt is een verslag over de gesprekken met Sophie, maar ook wat Sophie doet met de therapeut. In tegenstelling tot wat soms wordt voorgesteld in films en series is die therapeut evengoed een mens van vlees en bloed en wordt hij/zij wel degelijk beroerd door het verhaal van de ander. Door het lezen van het boek van Fenema, merk je hoe de therapeut daar op zijn eigen professionele manier mee omgaat.

Mensen van allerlei leeftijden, met allerlei zorgen en verdriet

Van Fenema koos voor haar haar boek verhalen van allerlei mensen. Je maakt kennis met Wilma, een dame van bijna 80 jaar die nooit geleerd heeft hoe haar gevoelens te delen met anderen. Jochem worstelt met een midlifecrisis en Nathan voelt nergens passie omdat hij vooral zijn vader wil pleasen. Chris, een succesvolle veertiger ziet de ene na de andere intieme relatie stranden. Door al die verschillende protretten is de kans dat je als lezer iets herkent behoorlijk groot. De zorgen die Van Fenema aanhaalt vind je wellicht in iedere straat, of zoals er op de achterflap staat:

De patiënten die de revue passeren zijn fictief maar gebaseerd op een groot aantal praktijkgevallen van mensen zoals jij en ik, die het eigenlijk best redelijk voor elkaar hebben, maar toch niet gelukkig zijn.

citaat uit Esther van Fenema, ‘Waarom kan ik niet gewoon gelukkig zijn?‘, Prometheus 2020

Hoe werkt zo’n therapeut?

Er zijn tal van therapeuten en ook tal van therapiewijzes. Van Fenema is duidelijk over haar werk en haar boek:


Er zijn allerlei soorten praattherapie, maar ik voel me het best thuis in de psychoanlytische psychotherapie. (…)

citaat uit Esther van Fenema, ‘Waarom kan ik niet gewoon gelukkig zijn?‘, Prometheus 2020

In het laatste hoofdstuk geeft van Fenema je een kijk in haar manier van werken. Ze gaat daarbij heel praktisch te werk. Zo vertelt ze hoe een eerste gesprek kan verlopen, al naargelang de eerste indruk die ze krijgt van de klant. Het begint met het leggen van een basis van vertrouwen.

Als mensen echt willen veranderen, is het van belang dat ze een sterke lijdensdruk ervaren door hun problemen, zodat ze er echt iets willen aan doen. Daarnaast is voldoende lef ook noodzakelijk, we vinden veranderen namelijk griezelig. Het doorbreken van oude patronen – ook al veroorzaken ze problemen en zijn ze onaangenaam – roept meestal zo veel spanning op dat mensen het soms liever zo maar laten. Niet iedereen is dan ook geschikt om in therapie te gaan. Vooral als die therapie een meer ‘analytische’ vorm heeft, waarbij je wordt gestimuleerd om terug te kijken en je twijfel en verwarring over de fundamenten van je bestaan moet kunnen verdragen’.

citaat uit Esther van Fenema, ‘Waarom kan ik niet gewoon gelukkig zijn?‘, Prometheus 2020

Maar niet alle therapie hoeft analystisch te zijn of zo diepgaand. Van Fenema verwijst bijvoorbeeld naar de cognitieve gedragstherapie, die meer aan de oppervlakte blijft.

Voor wie is dit boek?

Voor iedereen die interesse heeft over hoe het er kan aan toegaan in de spreekkamer van de psychiater of therapeut. De ondertitel van dit boek is dan ook ‘Meekijken in de spreekkamer van de psychiater’. Er is uiteraard een verschil tussen een psychiater (arts) en een psycholoog, maar voor die boek denk ik dat het weinig uitmaakt. Het gaat hier immers om een psychiater die aan psychotherapie doet.

Dit boek doet denken aan een ander boek dat hier onlangs besproken werd: Misschien moet je eens met iemand praten van Lori Gottlieb. Beide boeken zijn vrij gelijkaardig in opzet en vullen elkaar aan. Het grote verschil is echter dat van Gottlieb vanuit een Amerikaanse (VS) cultuur spreekt en dat is toch nog iets anders dan onze Lage Landen. Zo vind ik de personages van van Fenema herkenbaarder dan die van Gottlieb. Verder werkt van Fenema vanuit psychoanalyse en ook dat geeft haar werken een eigen kleur.

Praktisch

Waarom kan ik niet gewoon gelukkig zijn?


Ester van Fenema, Waarom kan ik niet gewoon gelukkig zijn? is een uitgave van Prometheus (2020) en telt 160 blz. Het is te koop bij o.a. Bol.com voor € 15,00 (paperback).

Mag ik echter even je aandacht vragen voor je lokale boekhandelaar? Hij deelt graag zijn liefde voor boeken met je en voorziet je van raad en daad!

Gedichtendag 2020: uitgespuwd door schikgodin

Vandaag is het gedichtendag! Koos ik vorig jaar nog eentje dat bovenal maatschappelijk was, dit jaar koos ik er eentje dat naar binnen gericht is. Eentje dat evengoed mijn hart en ziel raakt.

Ik vond het boekje ‘De mooiste gedichten van William Shakespeare’ tijdens een dagje opruimwoede. Shakespeare had mij jaren geleden teleurgesteld. Ik kreeg het (oud-)Engels dan wel vertaald, het zei me niets.

Tot ik het onlangs simpelweg in het Nederlands las, schitterend vertaald en meteen getroffen was door dit gedicht:

Gedichtendag 2020

Met enig talent voor dramatiek voel ik mij sommige dagen werkelijk uigespuwd door schikgodin en mensdom tegelijk. Ik lijk niets van de wereld te begrijpen en ben de belichaming van ‘een ongeluk komt nooit alleen’.

Het is niet, zoals in het gedicht, dat ik droom te verkeren in kringen vol talent en macht of als een haantje dat ook mag kraaien, maar ik durf wel te botsen op inefficiëntie (gebrek aan talent?), logge structuren en bureaucratie.

Op zo’n dagen kom ik thuis, vermoeid van de werkdag en het ploegen in de aarde, blussen van brandjes, verward en uitgeput.

Dan rijd ik naar huis,

tot ik denk aan jou, mijn lief. Dan juich en klim ik
als de vroegste vogel naar de zon.

Ineens klinkt daar het prachtigste cantabile.

Zeg zelf. Eentje dat elke gedichtendag overleeft. Met dank aan dat zalige lief van mij.

William Shakespeare, de mooiste gedichten van, uit de reeks Wereldpoëzie – De Morgen bibliotheek, 2006. Wellicht alleen tweedehands nog te vinden, maar boeken genoeg vol poëzie van deze grote dichter!

Stress, de psychologie van het omgaan met druk

Stress wordt bijna leuk

Nee, natuurlijk niet, maar dit is een leuk boek dat je onmiddellijk op weg helpt. Je hoeft immers geen bladzijden en bladzijden te lezen. ‘Stress, de pyschologie van het omgaan met druk’ is een samenraapsel van het beste wat er is: met infografieken, lijstjes en kort en bondig en bovenal praktisch! Geen handenvol theorie maar tips waar je iets aan hebt. Niet dat ze baanbrekend zijn of compleet nieuw, maar wie gestresseerd is, heeft nood aan een breder perspectief, aan concrete handelingen, niet aan een uur theorie.

Praktische oplossingen om druk om te zetten in positieve energie

Zo luidt de ondertitel van het boek en omdat beelden meer zeggen dan woorden, licht ik er iets uit:

Dit vond ik over het omgaan met grenzen, iets waar iedereen soms last mee heeft.

In één klap zie je waar het fout (kan) lopen. Dit is maar één beeld over grenzen, er staan ook tips in. Zo is het belangrijk dat je het vervolgens krachtig verwoord en niet zwak zoals in ‘ik zou liever niet’ (zwak) maar wel ‘ik begrijp je, maar ik bespreek liever andere opties met je’. (sterk). Aan dat formuleren is hier ten huize Kaat zeker nog werk!

Stress heeft vele gezichten

Het boek telt 5 hoofdstukken

  1. Stress in perspectief: wat stress met je lichaam en geest doet
    Hierin worden 18 topics behandeld, waaronder het herkennen van stressfactoren, het bijhouden van een stressdagboek, het doorbereken van de tobcyclus, en in heft in handen nemen enzovoort.
    Elk topic beslaat 2 bladen naast elkaar, in één oogopslag overzie je alles.
  2. Een vaste partner: hoe om te gaan met langdurige stress
    20 topics hier met o.a. geldzorgen, stress op het werk, de druk van het ouderschap, omgaan met drukke plekken, dankbaarheid en het effect van de natuur op stress. Dit zijn er maar enkele!
  3. Stress op dit moment: omgaan met kortetermijnstress
    Opnieuw een heel aantal stresspunten zoals het omgaan met verandering, conflicten, omgaan met verlies, maar ook: de kracht van acceptatie en commitment, mindfullness, stress en gezondheid.
  4. Een leven zonder stress: zorg voor een relaxter bestaan
    Over prioriteiten stellen, het belang van vrije tijd, stress en eten, gewoontes, eenzaamheid en de rol van humor. Weerom, ik heb niet alles opgelijst, ieder item krijgt netjes twee bladzijden.
  5. Veerkracht en vastberadenheid: hulp zoeken en kracht opbouwen
    Soms gaat het niet over, die stress en is bijkomende hulp gewenst. In dit hoofstuk vinden we topics over het leven na een slechte jeugd, angststoornissen en hoe deskundigen je hierbij kunnen helpen.

Wat is de kracht Stress, de psychologie van het omgaan met druk ?

De grootste kracht van het boek ligt in het opzet.

  • 1 onderwerp op 2 bladzijden, met infograpics en lijstjes. Zelfs in heel gestresseerde tijden gaat dat er wel nog in (een heel boek niet).
  • Toch samengang, door de 5 hoofdstukken
  • Concreet: geen bladzijden vol theorie, maar schematische overzichten, lijstjes en infograpics
  • Zowel preventie als zorg
  • Bewustwording: het boek laat je bewust worden van je gevoelens maar ook van je gedachten en je gedragingen. Die kunnen je helpen, maar ook tegenwerken.
  • Het beste samengevat: het is alsof de auteurs, een psycholoog en psychiater, je het beste van alles geven, zonder grote theorieën maar meteen de kern: je vindt er zowel iets over mindfulness als burn-out, paniekstoornissen, als eeuwig gepieker, omgaan met grenzen en als de uitdagingen van het ouderschap.

Eerste hulp bij stress

Stress, de psychologie van het omgaan met druk is een prima boek voor die dagen dat je denkt het de verkeerde kant uitgaat en je je afvraagt wat er in hemelsnaam aan de hand is of wat je er kan aan doen. Ik zie het boek als een stevig ‘Eerste hulp bij stress’. Er wordt soms neerbuigend gekeken op ‘eerste hulp’, maar deze voorkomt veelal erger. Net zoals in de medische wereld heb je soms genoeg aan die eerste hulp en kan je mits goede zelfzorg verder. Dat is zo’n beetje wat het boek is. Bewustwording en een stevige eerste hulp.

Praktisch

Stress, de psychologie van het omgaan met druk

Diane McIntoch en Jonathan Horowitz, Stress, de psychologie van het omgaan met druk. Praktische oplossingen om druk om te zetten in positieve energie, 224 blz., een uitgave van Karakter Uitgevers. Te koop bij o.a. Bol.com voor € 23,99 (paperback).

Design your summer

Design Your Summer #2019

Design your summer

Het idee van Design your Summer

Dit is het derde jaar op rij dat ik een Design Your Summerlijst maak en voor een keer ben ik er vroeger bij en niet als de zomer al halverwege is. (2017, 2018). Vorig jaar was het trouwens meer een bucketlist dan wel een design, Gasthuisberg tekende immers het design toen.

“Take a season of the year
and try to make it special,
make it distinctive”.

Gretchen Rubin

Het idee is simpel, ik heb het van Gretchen Rubin, die mij in haar boek ‘The Happiness Project’ al overtuigde van het belang herinneringen te creëren. In één van haar postcasts/posts legt ze het principe van Design Your Summer uitgebreid uit: het markeren en bijzonder maken van een seizoen. Het gaat niet over dure en fancy dingen, het heeft al helemaal niets te maken met reizen (al kan dat wel) en zelfs niet met vakantie!

Aan de zomer heb ik altijd de allerbeste herinneringen. Toegegeven, in mijn geval heeft die lange zomervakantie daar alles mee te maken, maar bovenal de zon en het lichtere (letterlijk en figuur) leven.

Mijn lijst voor deze zomer

  1. Zoveel mogelijk buiten zijn: ontbijten in de tuin, lezen in de hangmat, wandelen, fietsen…
  2. Voeding voor hart en ziel: lezen en bijleren. Ik zag dat je via de VDAB gratis online cursussen kon volgen. Maar ik wil ook wat lezen rond zingeving en filosofie. Kwestie van het hart te voeden. (Zijn we nog op de goede weg?)
  3. Tijd om creatief te zijn. Ik ben niet zo creatief of handig. Toch wil ik het nog eens wagen. Op de lijst staat: tekenen, koken en naaien. Geen grootse dingen. Just go for it !
  4. Ochtendritueel: ik wil graag de zonnegroet (yoga) van buiten kennen en goed uitvoeren. In de hoop dat ik het lang blijf doen, ook na de zomer ! Of de dag beginnen met een wandeling door het nog slapend dorp.
  5. Tijd voor familie en vrienden. Voor wie er echt toe doet. Zonder dat ik het tussen een hoop andere dingen moet forceren.
  6. Open water: zwemmen en suppen! Die stond er vorig jaar ook op en ik heb geen enkel excuus om het niet te doen, want de mogelijkheden (dichtbij) zijn er.
  7. Opruimen, niet als job maar omdat het tegemoet komt aan een diepe schreeuw. Dat er teveel rommel is, dat ik mij daarna stukken beter voel.
  8. Snail mail: een poging om weer wat meer de ‘ouderwetse brief of kaart’ te posten. Ook eentje die er vorig jaar op stond en niet echt gelukt is.
  9. Tijd vastzetten om te lezen – hoeft geen uitleg dacht ik
  10. Nieuwe spellen leren: deze week nog voor het eerst Qwirkle gespeeld. De kaartversie. Nog 2 te gaan. Veel spelen hoort er uiteraard ook bij !
  11. Muziek ontdekken: ik ben van nature iemand die het graag stil heeft. Daardoor mis ik ook wel het één en ander. Dankzij een abonnement op Spotify wil ik nieuwe muziek leren kennen. Tips zijn heel erg welkom! Lijsten delen mag ook!
  12. Muziek spelen: de Uke. Hij ligt al te lang onder het stof
  13. Sterren zien ! Het lief heeft telescopen uit een verleden waar hij verwoed enthousiast de sterren uit de hemel keek. Zijn interesse is wat geweken, tijd dat ik mij met dat schoon materiaal bezig houd!
  14. Musea bezoeken. Aangezien ik dit sowieso regelmatig doe, zal dit wel lukken
  15. Weer routine krijgen in het sporten. Ik sport altijd wel, maar momenteel zonder schema. Eerlijk gezegd zie ik er wat tegenop, tegen zo’n schema, maar ik weet dat het mij een goede houvast heeft en bovenal erg motiveert.

Geen to do lijst – maar mogelijkheden

Is dit dan niet de zoveelste to-do list ? Nee, echt niet. Ten eerste hoeft het niet. Het zijn opties, mogelijkheden, al heb ik er sowieso zin in ! Ze dienen geen doel. Zelfs al doe ik niets van dit alles, dan doe ik mezelf niet tekort en ben even trouw aan mezelf.

Toch ben ik behoorlijk enthousiast. Ik print de lijst uit als herinnering en knipoog.

Nog suggesties om de zomer te markeren als bijzonder seizoen ?