Categorie archief: onderwijs

Snapshot diary

Snapshot diary week #5/2019

Snapshot diary – het leven is geen ponykamp

Vorige week verscheen er geen snapshot diary. Dat had niet te maken met gebrek aan inspiratie of tijd, maar met de vraag of ik er wel zou mee door gaan. Sedert dit gebeurde lijkt er (naar mijn aanvoelen) steeds minder licht in die snapshot diary’s te zitten. Niemand zit te wachten op een portie geklaag.

Op het werk zijn grote veranderingen op til die van de collega’s zware tol vragen. Er is verwarring, onzekerheid, boosheid, frustratie. Wat zal de toekomst brengen ? Niemand weet het. Wat zal het resultaat van alle veranderingen zijn ? Zal het ons verder brengen of is het

après nous le délouge ?

Dat weegt best wel.
Tel daarbij de bezoeken aan Gasthuisberg en het is strijden op twee fronten. Maar goed, er is …

Er is altijd ruimte, altijd licht

Maar deze snapshot diary is er ook om mij te herinneren dat er altijd licht is ! Vandaar dat deze snapshot diary misschien zal evolueren naar wat het licht van de voorbije week.

Trouw aan jezelf

Ik vond troost in het gedicht van Remco Campert én op de reacties erop. Mensen spraken er mij op aan, zowel via deze website als via mail of simpelweg mondeling.
Ik kreeg een persoonlijk bericht van iemand die me zei ‘ik durf dat niet, ik zou willen, maar ik durf het niet, openlijk verzet’.  
Ik had er alle begrip voor. Het vraagt moed om je nek uit te steken, om trouw te zijn aan je waarden en jezelf. Ik voel mezelf gezegend dat ik grote voorbeelden heb in mijn omgeving. Mensen die in woorden en gedrag trouw zijn aan wat ze echt geloven en geen moeite hebben om er eerlijk voor te gaan.

Boeddhisme

Een vriendin van mij verdiepte zich in het boeddhisme en ook al is mij dit niet onbekend, haar enthousiasme bracht me bij enkele boeken. Ik word geen boeddhist of aanhanger van het boeddhisme, maar boeken zoals deze geven mij adem en ruimte. Omdat ze mij een spiegel voorhouden of gewoonweg leren dat het ook anders kan. Dat er er andere perspectieven zijn. Dat zorgt weer voor beweging in mijn denken.
Wellicht is dat overigens de reden van mijn leeshonger. Nieuwe perspectieven ! Dingen bijleren ! De wereld ruimer maken. Het leven in een ruimer perspectief zien, of dat nu via boeken over het boeddhisme zijn of over bedrijfsculturen.

Rituelen

Mijn schoonmoeder, een krasse tachtiger met hopen levenswijsheid, intelligentie en veerkracht, decoreert haar huis naargelang de seizoenen. Het zijn kleine dingen die ze in haar huis verandert waardoor het duidelijk ‘herfst’ is, of kerstperiode, of lente. Nu wil ik daar helemaal niet aan beginnen, maar ik vind het ritmeren van de tijd best wel mooi. Ik geloof dat het vooral Daan (van maandagdaandag) is die mij hier gevoelig voor maakte. Ik hou helemaal niet van de winter, al doe ik alles om er toch het mooiste uit te halen. De winter zie ik eerder als een noodzakelijk kwaad.

Januari als één grote wachtzaal

Of misschien de heel winters zelfs. Ik wil graag, net als Daan, aandacht krijgen voor het ritme van de seizoenen, niet enkel voor wat de natuur betreft, dat lukt mij overigens aardig, maar ook voor de vele feesten die bij onze voorouders de tijd markeerden.

Maria Lichtmis

Bijgevolg waren het hier pannenkoeken op zaterdag omwille van Lichtmis. Veertig dagen na geboorte werden bij de joden kinderen aan het volk getoond. 25 december + 40 dagen is 2 februari. Blijkbaar was het eeuwen later een feest waarbij mensen kaarsen kregen als symbool om het onheil (duister) uit hun huis te houden. Nog altijd geen pannenkoek !
Ik las verder dat pannenkoeken kunnen verwijzen naar zon en maan, symbolen bij uitstek van het licht. Of pannenkoeken omdat je van boerderij kon veranderen bij lichtmis

Wat er ook van zij, de pannenkoeken smaakte hier volop en het uitzien naar licht is hier bijzonder groot.

Daar werden we zondag dan weer volop op getrakteerd !



Snapshot diary

Snapshot diary week #2/2019 – De vlooybergtoren is back !

Het leven komt langzaam weer op gang

Of toch helemaal niet zo langzaam. Want het lief stond te popelen om opnieuw aan het werk te gaan, ook al was de laatste chemo nog geen maand geleden en zal er wellicht nooit eerder zoveel ‘brol’ (zoals hij het noemt) in zijn lijf gezeten hebben.

Hij is dan ook vol goede moed gestart, gecombineerd met een revalidatieprogramma. Je zou het amper geloven maar zijn agenda is voller dan die van mij. Zal het lukken ? In alle eerlijkheid, niemand die het weet. Eén ding is zeker: hij is zeer snel terug aan het werk en de chemo zit nog in zijn lijf. Evengoed als een hoop psychische belasting. Maar terug werken en onder de mensen zijn geeft hem ook pakken energie.

We’ll see.

Loslaten. Hopen. Durven. Doen.

Back to work – ook voor mij

We gingen dus samen na de vakantie weer aan het werk. Hij met de mentale energie van iemand die naar zijn droomjob gaat (je weet pas hoe belangrijk iets is als je het gedwongen moet missen ?), ik met blij gemoed uitziend naar dat jonge volkje. Op de eerste dag stond er een studiedag op de agenda. Ik kan daar zo van genieten om de hersenen nog eens te pijnigen. Het is iets wat ik in mijn job soms wel mis. Te weinig intellectuele uitdaging.

Het tempo lag behoorlijk hoog, na 14 dagen verlof hadden de hersenen toch nogal wat startproblemen. Alsof het hele systeem toch efkes moest booten. Hopelijk geen teken van ouderdom. Maar hé, ik was mee.

Leerstijl en introversie

De studiedag wees mij nogmaals op het belang van verschillende leerstijlen. Als introvert zet je mij het beste, zoals mijn ouders vaak zeiden, ‘in een hoekje met een boekje’. Al dat interactief ‘gedoe’, dat ‘sociaal leren’, vertraagt mij in mijn leerproces.

Tegenwoordig heeft men de mond vol van interactief werken, teamwork, actief meewerken etc. maar ik blijf er bij dat dit niet voor iedereen de beste leerstijl is. Ik merk het ook tijdens mijn eigen lessen. Sommige leerlingen worden liever gerust gelaten. Ze luisteren actief, je kan soms aan hun gezicht zo zien dat hun hersenen in volle actie zijn. Zet ze in een groep om samen te werken en hun tempo vertraagt. Ze worden onzeker.

Eerlijkheidshalve moet ik er wel bij schrijven dat het voor sommige leerlingen net omgekeerd werkt. Ze dommelen in als het niet actief of sociaal wordt.

De Vlooybergtrap is herrezen !

Op de meest zonnige dag van de week (de enige ?) wandelde ik met een vriendin richting Vlooybergtoren. Na vandalisme was deze totaal verwoest maar wonderlijk genoeg in vrij korte tijd helemaal herrezen. De vernieling door de brand was afschuwelijk: er was amper nog een geraamte over. (Foto hier). Het zicht bovenaan de toren is geweldig ! De zon was op haar best, het was niet eens koud. Wat een fijne dag deze week !

Die dag was echter de enige dag met echt zonlicht. De rest van de dagen waren nat en donker. Daar is (volgens mij) maar één remedie tegen: regenjas en lopen ! Hup hup naar buiten. Want zelfs een beetje licht is beter dan tussen de muren blijven zitten omdat het regen. Rain is just confetti falling from the sky !

Hoe was jullie week ?

Fan van Snapshot Diary, hier vind je ze allemaal !

Dit was 2018: boek top 3 non-fictie

Top 3 non-fictie

Non-fictie kan je leven veranderen ! Er zijn dit jaar boeken gepasseerd die werkelijk eye-openers waren. Boeken die mij meer inzicht gaven in mijn leven en dat van anderen. Boeken die mijn leven kortweg béter gemaakt hebben !
Dit is mijn top 3

Thomas Erikson – Omringd door idioten

Omringd door idioten

Van dit boek zijn al 600 000 exemplaren verkocht en ik begrijp best waarom. De ondertitel luidt ‘Beter communiceren met collega’s, vrienden en familie’ en het is zo herkenbaar dat het lijkt alsof je plots iedereen begrijpt en je niet langer meer omringd voelt door ‘idioten’.

Collega’s staan als eerste groep vermeld en ik denk dat het ook hier de meeste verdiensten heeft. Je werkt samen met een groep mensen en je moet naar eenzelfde doel en toch loopt het niet. Niet omdat er gigantische meningsverschillen zijn (kan ook) maar omdat de stijl van aanpakken totaal anders is. Begrijpen waaruit die andere handelt maakt het meteen veel overzichtelijker én makkelijker om hem/haar tegemoet te komen om zo toch op diezelfde lijn te geraken.

Thomas Erikson, Omringd door Idioten, uitgegeven door Harper Collins, 320 blz. Te koop bij o.a. Bol.com voor € 20,00

William B. Irvine – A guide to the good life

Dit boek, gebaseerd op het stoïcisme, handelt over hoe je meer rust in je leven kan krijgen. Het gaat hier meer over een mindset en over hoe je met wat er in je leven gebeuren kan, omgaat, dan wel fysieke oefeningen of het maken van grote veranderingen in je leven.

Wie ACT kent, zal merken dat veel van ACT gebaseerd is op deze filosofie: geen energie steken in wat je niet veranderen kan. Het is verloren energie. Trouw zijn aan wat jij belangrijk vindt en daarin rust vinden. Doelstellingen in je leven die perfect haalbaar zijn, al kost het moeite. Ik herinner me hierbij het voorbeeld van de ambitieuze tennisspeler. Zijn doelstelling was: zo goed mogelijk trainen alles geven. Verloor hij de match, dan kon hij toch met een gerust hart het veld verlaten. Hij had alles gedaan wat in zijn invloedssfeer lag. Hij was trouw geweest aan zijn ideaal.

Het boek heeft mij geleerd om trouw te zijn aan idealen in mijn invloedssfeer en geen energie meer te stoppen wat daar niet toe hoort. Het is verkeerd te denken dat je daarmee de lat lager legt. Net niet. Door zo goed mogelijk te trainen en alles te geven op die trainingen vergroot de speler natuurlijk zijn kans om tornooien te winnen. (Extern). Je inspanningen (voor wat dan ook) gaan niet ongemerkt voorbij. Of je uiteindelijk promotie krijgt, daar heb je misschien geen onmiddellijk invloed op, maar als je al het mogelijke gedaan hebt (intern, eigen invloedssfeer), dan zijn je kansen echt wel behoorlijk groter.

Filosofie als non-fictie, je hoeft er geen schrik voor te hebben en al helemaal geen filosoof voor te zijn !

William B. Irvin, A guide to the good life, The Ancient Art of Stoic Joy, Oxford University Press, 336 blz, te koop bij o.a. Bol.com voor € 16,99.

Seth Godin – the dip

Dit dunne boekje leest als een trein en heeft één behoorlijk inzicht: ooit kom je in wat je ook doet in een ‘dip’ en dan is het de vraag: doorzetten of opgeven. Over ‘doorzetten’ of ‘opgeven’ gaat vervolgens het hele boek.

opgeven

In een wereld waarin opgeven als heel negatief wordt ervaren, prijst Seth Godin het als soms de belangrijkste optie. Vanop afstand lijkt het de logica zelve: dat wanneer op lange termijn de nadelen groter zijn dan de voordelen, je beter stopt. Of je gooit de boel helemaal onderste boven en gaat verder op een nieuwe manier. Opgeven lijkt makkelijk, maar kan evengoed behoorlijk moeilijk zijn. Je hebt een job die ooit je droomjob was, maar eigenlijk vind je er niets meer aan. Vrienden waar je lief en leed hebt mee gedeeld lijken door de transities van het leven vreemden te zijn geworden.

doorzetten

Maar het boek gaat evengoed over doorzetten als je in die dip zit. Doorzetten als het niet lukt, als je enthousiasme ver te zoeken is en alles zich tegen jou lijkt te keren. Ik leerde hier vooral dat trouw blijven belangrijk is (blijven doordoen, lat niet lager leggen) en dat wat er ook gebeurt (de dip) alles tijdelijk is. Die lange termijn rendeert, maar wie in de ‘dip’ zit ziet dikwijls alleen het nu.

Non-fictie van de bovenste plank !

Seth Godin, The dip, uitgeven door Little Brown UK, te koop bij o.a. Bol.com voor € 10,45
Het boek is in het Nederlands uitgegeven maar nog moeilijk verkrijgbaar. Misschien eens zien bij je lokale bibliotheek ?

Heb jij soms tips voor mij ?

Mocht het lezen van dit artikel denken van ‘dat boek zou ook op dit lijstje moeten’, dan hoor ik het graag. Bovenstaande boeken zijn mij trouwens allemaal aanbevolen. Dus heel erg dankjewel mocht je nog suggesties hebben !

onderwijspraat

Daar is het (Kerst-)rapport ! Over de relativiteit van cijfers

rapport
Dit artikel is geschreven voor die zonen en dochters die niet met het gewenste rapport thuis kwamen.

 

Het kerstrapport

In vele huizen gebeurt het deze week: het ontvangen van het rapport. Zijn de verwachtingen ingelost, zijn de uitdagingen aangegaan of valt het toch minder mee dan verwacht. Wat er ook van zij, weinig mensen, zowel leerlingen als ouders zijn ongevoelig voor dat rapport. Staan daar ‘goede’ cijfers op, dan is het verhaal dikwijls kort. Een behoorlijke schouderklop en op naar de vakantie. Maar soms loopt het ook niet zo goed. Staan er cijfers onderlijnd of is de feedback van leraars onverwacht. Dat kan nogal eens tegenvallen.

Cijfers zeggen niets over wie je bent

Ik zie het al jaren en het gaat er niet uit: de identificatie van jongeren met hun cijfer. Vooral als dat cijfer zogezegd laag ligt. Dan kijken ze mij aan alsof ze zelf maar een zesje zijn. Alsof ze in de groep de zwakste zijn. Met pijn in het hart zie ik het aan. Zeker als leerlingen diep ontgoocheld zijn in zichzelf. Wat zeggen cijfers ? Ze zeggen iets over de mate waarin je een beperkte hoeveelheid leerstof beheerst. Misschien iets over je inzet, maar niet noodzakelijk over je talent. Iedereen kent het verhaal van de leerling die een overschot aan talent heeft maar niet presteert als het op punten aankomt. Dat cijfer zegt dat misschien vooral iets over inzet en motivatie, of over de leefwereld waarin een jongere leeft. Volwassen worden is bij tijden best heftig en niet elke jongere walst daar doorheen. Dus nee, je cijfer zegt niets over wie je bent.

Rapporten zijn er om vooruit te kijken, niet achteruit

In de onderwijswereld wordt het woord ‘toetsen’ meestal vervangen door evaluaties. Ik vind dat zelf veel beter klinken als een toets. Toetsen doen onmiddellijk denken aan punten en scoren. Evaluaties kijken eerder achterom om vervolgens gesterkt aan de toekomst te denken. Wat ging goed ? Wat niet ? Waarom ging het niet naar verwachtingen ? Waar moet worden bijgesteld ? Waar ben ik sterk in ? Waarom lukt het ene me zonder problemen en het andere niet ? Zijn er zaken waar ik teveel energie in steek en in andere te weinig ?

Het zijn vragen die dikwijls niet gesteld worden omdat rapporten veelal worden gezien als een blik in het verleden terwijl ze net een opstapje zouden moeten zijn naar de toekomst. Uit rapporten zou je moeten leren zodat je kan groeien en evolueren naar wat jouw talent is.

Wat als het rapport tegenvalt

Misschien beperkt het gesprek zich tot ‘Goed gedaan’ en die schouderklop. Geweldig is dat. Maar het is niet evident. De ontgoocheling zit soms diep. Ook voor wie hard gewerkt heeft en alles op alles heeft gezet. Dat kan hard aankomen. Werk dat niet lijkt te lonen. Dan is zo’n gesprek over de non-identificatie met cijfers bijzonder belangrijk. Wat een rapport evalueert is maar heel weinig van alle mogelijke talenten.

Zelden of nooit staan er cijfers op voor een geest van samenwerking, nauwgezetheid. Hoe kan je creatief denken omzetten in cijfers ? Kreeg ooit een leerling een goed cijfer omdat hij in een klasgroep diegene is die bij ruzies de kalmerende factor is ? Of de organisator van leuke dingen ? Kreeg iemand ooit een cijfer omdat hij zorgzaam was voor zijn medeleerlingen ? Omdat hij uitblonk in verantwoordelijkheidszin ? Toch allemaal talenten die heel belangrijk zijn ! Zit je kind echt in de put omwille van dit rapport, dan is het belangrijk om het op deze manier toch eens letterlijk te relativeren : in perspectief te zetten.

Soms lukt het niet in die studierichting

Soms lukt het niet. Ondanks de inzet en ondersteuning blijven de verwachte cijfers uit. Het is dan een kwestie van niet bij de pakken te blijven zitten, want laveert zo’n jongere van teleurstelling naar teleurstelling. Meestal wordt dan onmiddellijk gedacht op het hebben van talent voor een of andere studierichting, maar het kan evengoed om de aard van het beestje gaan. Er zijn jongeren voor wie 6 uur op een stoel zitten er over is. Die worden daar regelrecht gek van. Er zijn jongeren die zichzelf niet gemotiveerd krijgen om na al die uren stoel zitten ook nog eens terug de bureau op te zoeken om te studeren.

Het zijn mannen en vrouwen van de actie, van het overleg, van het experimenteren, van trial and error. Spijtig genoeg is ons onderwijs daar nog niet echt op voorzien op dit type jongeren en is de focus toch het verwerken van kennis door studie (lees: achter boeken en computers zitten) terwijl er natuurlijk tig manieren zijn om dingen te leren.  

De band met je zoon/dochter versterken

Wat er ook van zij, zo’n kerstrapport is het moment om eens een goede babbel te hebben met je zoon of dochter. Zodat hij of zijn zijn eigen traject in handen kan nemen, samen met jou kan bepalen wat belangrijk is en wat niet, waar aan gewerkt kan worden en waar het een kwestie is van nodeloze energie pompen. De band met je zoon/dochter kan er alleen beter op worden !

Komt bekend voor…

Misschien dacht je bij het lezen van dit artikel, ‘dat heb ik al eens ergens gelezen’. Dat klopt, vorig jaar rond deze tijd schreef ik dit artikel.
Deze week maakte ik een nieuw artikel over het kerstrapport en dan vooral opnieuw vanuit de bekommernis voor die leerlingen/ouders die vandaag een ander rapport in handen kregen dan waar ze hadden op gehoopt.

Een lang artikel was het, waarvan de grote lijn was: een slecht rapport is geen mislukking. Ik zie immers maar al te vaak dat leerlingen zich gaan identificeren met dat cijfer en dat is helemaal onjuist. Geen examens meer dan ? Geen cijfers, zoals sommige pedagogen willen ? Zelf ben ik voorstander van cijfers. Cijfers geven kansen. Je weet waar je staat en waar je niet staat. Ze zeggen iets over een traject, maar ze bepalen je niet.
Hoe wij als leraars en ouders omgaan met cijfers zal in grote mate van invloed zijn of een leerling het als groeikans ziet of net niet.

Dat ik toch niet voor het ‘nieuwe’ artikel te gekozen heb (ik heb het zelfs verwijderd) komt omdat ik in grote lijnen hetzelfde wou zeggen als vorig jaar. En even bekommerd ben om die leerlingen, die zonen en dochters en hun ouders.