Gelezen

Gelezen: Wij zijn ons brein – Dick Swaab

Wij zijn ons brein

Wij zijn ons brein en daar valt niet veel aan te veranderen (zegt Swaab)

Tenminste dat is de conclusie die ik overhoud aan het eind van dit boek. Dat gedetermineerd-zijn door ons brein wordt behoorlijk geargumenteerd. Je zal dus maar wensen dat je een schitterend brein hebt met een gezond brein.

Wij komen ter wereld met hersenen die door een combinatie van onze genetische achtergrond en de programmering gedurende de ontwikkeling in de baarmoeder uniek zijn geworden en waar onze karaktereigenschappen, talenten en beperkingen al voor een belangrijk deel in zijn vastgelegd. Dit geldt niet alleen voor het IQ, het ochtend- of avondmens-zijn, de mate van spiritualiteit, neurotisch, psychotisch, agressief, anti-sociaal en non-conformistisch gedrag, maar ook voor de kans die we lopen op hersenziekten zoals schizofrenie, autisme, depressie en verslaving. Zijn wij eenmaal volwassen, dan zijn er grote beperkingen aan de modificeerbaarheid van onze hersenen, en liggen onze eigenschappen vast. De bouw van onze hersenen die zo tot stand is gekomen bepaalt hun functie: wij zijn ons brein.

Ik beschik over te weinig kennis om dit te weerleggen, maar soms had ik de indruk dat Swaab al te veel in een biologische setting bleef zitten. Zegt hij trouwens zelf niet dat er nog heel wat te ontdekken is als het over hersenwetenschap gaat ?

Ik ben trouwens niet alleen in mijn argwaan over zijn stelling dat de hersenen zowat alles bepalen. lees hier maar een reactie van Jan Derksen, professor aan de VUBrussel.

Een schitterend boek voor wie meer wil weten over onze hersenen

Hersenen, het blijft toch voor veel onbekend gebied. Vraag aan eender welke (goede) student uit het secundair onderwijs hoe de bloedsomloop werkt, de spijsvertering of het zenuwstelsel, en je krijgt in grote lijnen wel een goed beeld. Maar de werking van de hersenen ? Dat is toch nog vaak grijze materie. Trouw noemt het boek van Swaab “Het standaardboek over het brein” en ik kan hen geen ongelijk geven. Los van zijn eigen bedenkingen en filosofieën legt hij haarfijn de werking van de hersenen uit. Het boek is zo vlot geschreven dat je het leest als een verzameling columns, die trouwens ook de basis van dit boek vormen.

Van baarmoeder tot alzheimer

De ondertitel van het boek klopt. Swaab legt uit hoe nog voor de geboorte van een kind de hersenen worden gevormd en welke invloed de moeder (en haar omgeving) heeft op de ontwikkeling van de hersenen van de kind. Wie dit boek leest zal voor eens en altijd overtuigd zijn van een alcoholloze zwangerschap en zal des te kritischer zijn ten aanzien van medicatie tijdens de zwangerschap. Want ja, er kan veel mislopen. Het lijkt al bijna een wonder dat het meestal wél goed afloopt.

Het brein als kern van ons bestaan

Swaab wijt in ‘Wij zijn ons brein’ verschillende hoofdstukken aan alle mogelijke voorvallen tijdens ons leven en wat de relatie hiervan is met ons brein. Wat is de relatie tussen ons brein en depressie, autisme, ADHD, stress, dementie ? Wat maakt een mens tot een empathisch wezen en verschilt hij hierin met andere zoogdieren ? Wat is  het effect van sporten op het brein ? Je ziet het van hier: een buitengewoon interessant boek. Gelukkig is er achteraan het boek een trefwoordenregister te vinden, mocht je later graag nog iets opnieuw lezen over een onderwerp.

Samengevat

 

Ik geef het boek 4 sterren: nergens lees je een toegankelijker boek over de werking van de hersenen. Het boek is bijzonder vlot geschreven en heel toegankelijk zonder te simplificeren. Anderzijds gaat Swaab nu en dan uit de bocht. Dit gebeurt zeker als hij het over collega’s heeft waar hij het niet mee eens is. Daar zit behoorlijk wat overdrijving in.

Praktisch

Dick Swaab, wij zijn ons brein, uitgeverij Atlas Contact, 480 blz, maart 2012.
Te koop bij bol.com voor € 8,99 (paperback).

Ik las de Nederlandsdtalige Kindleversie voor $ 10,94.

 

Wandeltip

Wandeltip: Hagelandse Heuvels met bezoek aan het kasteel van Horst

"Kasteel van Horst"

Het Kasteel van Horst spreekt tot de verbeelding

Als kind kende ik het Kasteel van Horst enkel uit de stripverhalen van de Rode Ridder. Geen idee dat het ook écht bestond ! Maar zelfs al heb je nog nooit een verhaal van de Rode Ridder gelezen, dan blijft het kasteel tot de verbeelding spreken. Het is zowat het archétype van hoe veel kinderen zich kastelen met ridders voorstellen: omwald, met een binnenplein, een brug en natuurlijk moeilijk doordringbaar door het water er rond.

De restauratie is nog altijd bezig, maar de omgeving is al helemaal ‘klaar’ : het gras is gesnoeid, er is een prima horeca gelegenheid in de voormalige stallen en schuren, streekproducten worden er verkocht en menig wandel- en fietsroute leidt via het kasteel. Tijdens de zomer worden er ook dikwijls middeleeuwse spelen georganiseerd. Check de website als je die wil meepikken !

Ander startpunt

Je kan deze wandeling starten aan het kasteel (gratis parking) maar ik denk dat het mooier is om de het kasteel ‘onderweg’ te bezoeken: wanneer de benen zich even willen strekken en een goede pint bier op z’n plaats is. Ik begon de wandeling in het Troostembergbos  op de Kasteeldreef in Tielt-Winge. Ook hier is parking voorzien. Goed uitkijken dat je de wegwijzer ziet, want er zijn verder geen gebouwen.

Roeselberg en omgeving

Je benen worden onmiddellijk wakker geschud op de Roeselberg en je zal echt niet twijfelen aan het woord ‘berg’ of ‘Hagelandse Heuvels’. Reken maar een aantal behoorlijke klimmetjes en dalen. Je bent gebaat bij flink wandelschoeisel, want al liggen de meeste paden er behoorlijk bij, ik ben er nog nooit geweest zonder minstens éénmaal in de modder weg te zakken. Het riviertje dat je zal kruisen heeft daar wellicht alles mee te maken !

Holle wegen en uitgestrekte akkers

De wandeling is hoofdzakelijk onverhard, eenmaal je het Troostembergbos verlaat zit het ‘relatief’ vlak. Je kan genieten van weidse uitzichten over de akkers en dan weer helemaal ‘verstopt’ wandelen op de holle wegen. Vervelen doet het nooit, want het landschap verandert snel.  Begin je aan het bos, dan is het kasteel ongeveer halverwege je tocht. Kan je dus even uitrusten als je wil.

Een beloning achteraf

Geheel verscholen voor niet-wandelaars is de Gempemolen, gekend door de locals en in prachtige bosrijke omgeving. Deze wandeling passeert de Gempemolen. Je kan er genieten van een snelle hap of een drankje. Check wel vooraf (indien je echt wil gaan) de openingsuren/dagen, een gesloten deur is hen niet vreemd.

Praktisch

Wandelknooppunten :  235 – 236 – 139 – 140 – 144 – 143 – 141 – 142 – 138 – 137 – 59 – 237  start Troostemberg bos. Wil je toch graag starten aan het Kasteel van Horst, begin dan bij punt 141. De volledige wandeling wordt dan : 141 – 142 – 138 – 137 – 59 – 237 – 235 – 236 – 139 – 140 – 144 – 143

Het GPX-bestand van deze wandeling vind je hier.

Snapshot diary

snapshot diary week 16/2017 Bloesemtocht en Hagelandse Heuvels !

Bloesemtocht en Hagelandse Heuvels

Bloesemtocht en Hageland

Dat zijn wel de twee woorden die deze week het beste omschrijven. Ik genoot van mijn eigen streek en mocht in het weekend deelnemen aan de Bloesemtocht. De lente is nog altijd zeer onzeker over zichzelf, maar ik hoop ze toch wat zelfvertrouwen te geven door zoveel mogelijk buiten te komen !

Kasteel van Horst

De week begon rustig, en dat kan ook moeilijk anders gezien de eerste dag al een wettelijke feestdag was! Ik trok mijn wandelschoenen aan en trok voor een tocht van zo’n 10 km door het Hageland, met passage langs het Kasteel van Horst. Niemand hoeft zich af te vragen waarom het wandelnetwerk hier Hagelandse Heuvels noemt. De ene kuitenbijter na de andere volgde elkaar op. Maar het bosrijke gedeelte (Roeselberg), de akkers vol bloesems en natuurlijk het Kasteel van Horst maakten alles goed. Eén min-puntje, de Gempemolen sloot uitzonderlijk om 16 uur en had ik daar net niet mijn lunch gepland?

Schitterend Hageland

Het weer was wisselvallig, maar ik deed toch flink mijn best om te genieten van al dat moois hier in de streek. Een tocht naar de Vlooyenbergtoren is altijd een goed idee. Heb je meteen zicht over de hele streek !

Hagelandse Heuvels Vlooyenbergtoren

En zie maar naar onze tuin dat het weer zeer wisselvallig was, licht en duister tegelijk !

Bloesemtocht in Geldermalsen

Het lief vertelde me al weken geleden dat dit het weekend zou zijn dat hij weinig thuis zou zijn. De liefde voor het schaken blijft groeien en zo ook de toernooien. Dan maar de caravan aangehaakt en richting Gelderland gereden om er deel te nemen aan de Bloesemtocht. Toen ik de foto’s zag, deed het me heel hard denken aan de Vierdaagse van de IJzer. Een wandelevent dat ik absoluut niet wou overslaan. Zou dit ook zo goed zijn ?
Meteen leerde ik dat De Betuwe niet alleen een merk van confituur is, maar ook een fruitstreek. Tja, de appel valt soms laat ! Een prachtige streek trouwens ! Ik zette mijn caravan midden de bloesems – op een camping uiteraard !

Bloesemtocht

De bloesemtocht was heerlijk en het leek inderdaad veel op de Vierdaagse van de IJzer. Prima georganiseerd, de wandelingen liepen door veel privéterrein en de fruitbomen stonden inderdaad in bloei !

Daar heb ik alvast een schitterende herinnering aan !

 

40 dagen fit

40 dagen fit challenge : evaluatie

Terugblik

Vorige week zondag was het Pasen en ja, dan is die veertigdagen zeker voorbij.  Wanneer ik terugkijk naar de 40-dagen fit challenge dan ben ik tevreden en ook een beetje niet. Gemengde gevoelens dus.

Algemene tevredenheid

Het algemene gevoel is tevredenheid en wel omdat ik geleerd heb uit deze uitdaging.  En leren is vooruitgang !

fit

Hier heb ik mij misrekend

  • De uitdaging was te groot. De combinatie 10 000 stappen én sporten was te hoog gegrepen. Dat had ik behoorlijk snel door. Soms was het ronduit ontgoochelend, dan had ik 3 uren flink gefietst en stond ik in het zweet te dampen en dan kon ik nog 4000 stappen zetten. Van demotiveren gesproken, en dat terwijl dit juist niet de bedoeling was !
  • Zowel het uitdenken van de uitdaging als de uitvoering begon in een week vakantie. Daardoor had ik een al te idealistisch idee van mijn tijd. Vandaar dat het de eerste week ook zo goed lukte.
  • Ik had geen plan B terwijl dat eigenlijk voor de hand lag: kon ik niet sporten, dan kon ik voor de 10 000 stappen gaan of omgekeerd. Maar dat zat niet in mijn initeële plan.

Dit vond ik heel leuk

  • Ik deed van alles en dat was leuk. Ik zat niet vast aan een schema. Had ik zin in fietsen, dan deed ik dat. Steples ? Dan maar steppen. Op naar de gym ? Waarom niet. Anderzijds heeft dit ook wel een nadeel. Je ziet nergens echt vooruitgang in, behalve de wetenschap dat je fitter en gezonder wordt natuurlijk. Alles beter dan zetelatleet !  Volgend jaar wil ik het opnieuw doen en er een loopschema in verweven.
  • Het was verslavend, en wel in de letterlijke zin. Na een paar weken begon mijn lichaam zelf te ‘schreeuwen’ om beweging, dat helpt de motivatie enorm.
  • Ik heb er veel plezier aan gehad

Maar dit is nog het beste:

Door het plezier sport ik nu per week meer dan voor de uitdaging. De ‘kriebel’ is er nog altijd. Er is wel geen ‘moeten’ weer en er valt geen verantwoording af te leggen, toch probeer ik elke dag te bewegen/sporten.

En dat is misschien nog de grootste winst !